Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Khuddakanikāya
  • Dhammapada

Sukhavagga

Ñātikalahavūpasamanavatthu

Susukhaṁ vata jīvāma, verinesu averino;How very happily we live, free from hostility among those who are hostile. Verinesu manussesu, viharāma averino.
averino → susukhaṁ vata jīvāmo vairikeṣu tvavairikāඃ vairikeṣu manuṣyeṣu viharāmo hyavairikāඃ (udānavarga 5 41) suhai vata jivamu veraneṣu averana veraneṣu manuśeṣu viharamu averana prā. dha. C VO 28) (bj note)
Among hostile people, free from hostility we dwell.

Susukhaṁ vata jīvāma, āturesu anāturā;How very happily we live, free from misery among those who are miserable. Āturesu manussesu, viharāma anāturā.Among miserable people, free from misery we dwell.

Susukhaṁ vata jīvāma, ussukesu anussukā;How very happily we live, free from busyness among those who are busy. Ussukesu manussesu, viharāma anussukā.
manussesu → manassesu (cck) anussukā → susukhaṁ vata jīvāmo hyutsukeṣu tvanutsukāඃ utsukeṣū manuṣyeṣu viharāmo bhyanutasukāඃ (bj: udānavarga. 5. 47)
Among busy people, free from busyness we dwell.

Māravatthu

Susukhaṁ vata jīvāma, yesaṁ no natthi kiñcanaṁ;
yesaṁ no → yesanno (th) | yesaṁ → yesan (pts) | natthi → n atthi (pts)
How very happily we live, we who have nothing.
Pītibhakkhā bhavissāma, devā ābhassarā yathā.
yathā → susukhaṁ vata jīvāmo yeṣāṁ no nāsati kiṁvanam prītibhakṣā bhaviṣyāmo devā bhyābhāsvarā yathā (bj: udānavarga 30. 49); susukhaṁ vata jīvāmi yasya me nāsti kiṁcana mithilāyaṁ pradīpatāyāṁ na me dahyati kiṁcana (bj: mahābhārata 12. 9917); subhai vata jīvamu yesa mu nathi kijati kijaneṣu manuśeṣu viharamu akijana (bj: prā. dha. C VO 30)
We will feed on rapture like the Radiant gods.

Kosalaraññoparājayavatthu

Jayaṁ veraṁ pasavati, dukkhaṁ seti parājito;Winning gives birth to hostility. losing, one lies down in pain. Upasanto sukhaṁ seti, hitvā jayaparājayaṁ.
jayaparājayaṁ → jayo vairaṁ prasavati duඃkhaṁ śete parājitaඃ upaśāntaඃ sukhaṁ śete hitvā jayaparājayam (bj: avadānaśataka); jaya vera prasahati dukhu śayati parayitu ucaśatu sohu śayati hitva jaya parajaya a (bj: prā. dha. C VO 43.) | + → n atthi (pts)
The calmed lie down with ease, having set winning & losing aside.

Aññatarakuladārikāvatthu

Natthi rāgasamo aggi, natthi dosasamo kali;
natthi → n atthi (pts)
There’s no fire like passion, no loss like anger,
Natthi khandhasamā dukkhā, natthi santiparaṁ sukhaṁ.
khandhasamā → khandhādisā (sya-all, pts1ed, pts2ed rūpasiddhiyā sameti) | khandhasamā → khandhādisā (cck: sī. syā. pī. rūpasiddhiyā sameti) | natthi khandhasamā → n atthi khandhādisā (pts) + → jighacchā paramā (th) | natthi → n atthi (pts)
no pain like the aggregates, no ease other than peace.

Ekaupāsakavatthu

Jighacchāparamā rogā, saṅkhāraparamā dukhā;
saṅkhāraparamā → saṅkhārā paramā (bahūsu) | saṅkhāraparamā dukhā → saṅkhārā paramā dukkhā (sya-all) | saṅkhāraparamā → saṁkhārā paramā (pts) | saṅkhāraparamā → saṅkārā paramā (cck: bahūsu)
Hunger: the foremost illness. fabrications: the foremost pain.
Etaṁ ñatvā yathābhūtaṁ, nibbānaṁ paramaṁ sukhaṁ.
nibbānaṁ paramaṁ → nibbāṇaparamaṁ (bj)
For one knowing this truth as it has come to be, unbinding is the foremost ease.

Pasenadikosalavatthu

Ārogyaparamā lābhā, santuṭṭhiparamaṁ dhanaṁ;
santuṭṭhiparamaṁ → santuṭṭhīparamaṁ (sya-all)
Freedom from illness: the foremost good fortune. contentment: the foremost wealth.
Vissāsaparamā ñāti, nibbānaṁ paramaṁ sukhaṁ.
Vissāsaparamā ñāti → vissāsaparamā ñātī (bj, pts2ed); vissāsaparamo ñāti (bj); vissāsā paramā ñāti (mr) | ñāti nibbānaṁ paramaṁ → ñātī nibbāṇaparamaṁ (bj) | ñāti → ñātī (pts) | ñāti → vissāsaparamo ñāti (cck: ka. sī.); vissāsaparamā ñātī (cck: sī. aṭṭha.); vissāsā paramā ñāti (cck: ka.) nibbānaṁ paramaṁ → nibbāṇaparamaṁ (bj) | sukhaṁ → aroga parama labha satuṭhi parama dhana viśpaśa parama mitra nivana paramo subha (bj: prā. dha. C ___ 24) | paramaṁ → nibbāṇaparamaṁ (cck: ka. sī.)
Trust: the foremost kinship. unbinding: the foremost ease.

Tissattheravatthu

Pavivekarasaṁ pitvā, rasaṁ upasamassa ca;
pitvā → pītvā (bj, km, pts1ed, pts2ed) | pitvā → pītvā (pts) | pitvā → pītvā (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)
Drinking the nourishment, the flavor, of seclusion & calm,
Niddaro hoti nippāpo, dhammapītirasaṁ pivaṁ.
pivaṁ → pibaṁ (bj) | + → sādhu (th) | + → sādhu dassanam ariyānaṁ (pts)
one is freed from evil, devoid of distress, refreshed with the nourishment of rapture in the Dhamma.

Sakkavatthu

Sāhu dassanamariyānaṁ, sannivāso sadā sukho;
sāhu → sādhu (sya-all) | sāhu dassanamariyānaṁ → sādhu dassanam ariyānaṁ (pts)
It’s good to see Noble Ones. happy their company–always.
Adassanena bālānaṁ, niccameva sukhī siyā.
siyā → sukhaṁ darśanamāryāṇaṁ saṁvāso’pi satāṁ suhaඃ adarśanena bālānaṁ nityameva sukhaṁ bhavet (bj: prātimokṣasūtra. 10); suha darśata ariana savaso cī sada suho adasanena balana nicameva suhi sia (bj: prā. dha. C VO 37) | + → bālasaṅgatacārīhi (bjt) | niccameva → niccam eva (pts)
Through not seeing fools constantly, constantly one would be happy.

Bālasaṅgatacārī hi, dīghamaddhāna socati;
Bālasaṅgatacārī → bālasaṅgaticārī (mr) | Bālasaṅgatacārī → bālasaṅgaticārī (cck: ka.) dīghamaddhāna → dīgham addhāna (pts)
For, living with a fool, one grieves a long time.
Dukkho bālehi saṁvāso, amitteneva sabbadā;Painful is communion with fools, as with an enemy– always. Dhīro ca sukhasaṁvāso, ñātīnaṁva samāgamo.
samāgamo → bala sagatacariu drīghamadhivana śoyiṣu dukha belehi savasu amitrehi ca savusi (bj: prā. dha. C VO 38); dhīro ca sukha savasa ñātihi ca savusi (bj: prā. dha. C VO 38) | + → tasmāhi (bjt) | ñātīnaṁva → ñātīnaṁ va (pts) | + → dhīrañ ca paññañ ca bahussutañ ca dhoreyyasīlaṁ vatavantam āriyaṁ (pts)
Happy is communion with the enlightened, as with a gathering of kin.

Tasmā hi— dhīrañca paññañca bahussutañca,So: the enlightened man– discerning, learned, Dhorayhasīlaṁ vatavantamariyaṁ; taṁ tādisaṁ sappurisaṁ sumedhaṁ,enduring, dutiful, noble, intelligent, a man of integrity: Bhajetha nakkhattapathaṁva candimā.
candimā → dhīra hi prañamu hayeya patito khoreka śīla vatamata ariya ta tadiśa sapuruṣa sumedha bhaya ... na chatrapatha ṭa candrimu. radhe aroccamasa parikica uvahana (bj: prā. dha. C VO 39.40) | candimā → tasmā hi dhīraṁ paññañca, bahussutañca dhorayhaṁ; sīlaṁ dhutavatamariyaṁ, taṁ tādisaṁ sappurisaṁ; sumedhaṁ bhajetha nakkhattapathaṁva candimā; (cck: ka.) | + → paṇṇarasamo (bjt) | nakkhattapathaṁva → nakkhattapathaṁ va (pts)
follow him –one of this sort– as the moon, the path of the zodiac stars.

Sukhavaggo pannarasamo.
+ → niṭṭhito (my) | pannarasamo → piyavaggo (bjt) | pannarasamo → paṇṇarasamo dhammapadagāthāya soḷasamo piyavaggo (th)

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali · English