5. Bhisajātaka
“Assaṁ gavaṁ rajataṁ jātarūpaṁ, bhariyañca so idha labhataṁ manāpaṁ; Puttehi dārehi samaṅgi hotu, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi”.
“Mālañca so kāsikacandanañca, dhāretu puttassa bahū bhavantu;
bhavantu → bhavanti (pts) Kāmesu tibbaṁ kurutaṁ apekkhaṁ, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi”.
ahāsi → ahāsīti (pts)“Pahūtadhañño kasimā yasassī, putte gihī dhanimā sabbakāme; Vayaṁ apassaṁ gharamāvasātu, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi.
So khattiyo hotu pasayhakārī, rājābhirājā balavā yasassī;
hotu → hoti (bj: sī.vivi) rājābhirājā → rājādhirājā (sya1ed, sya2ed, mr) | rājābhirājā → rājādhirājā (sya-all) | rājābhirājā → rājādhirājā (cck: syā. ka.) Sa cāturantaṁ mahimāvasātu, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi.So brāhmaṇo hotu avītarāgo, muhuttanakkhattapathesu yutto; Pūjetu naṁ raṭṭhapatī yasassī, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi.
ahāsi → ahāsā (bj)Ajjhāyakaṁ sabbasamantavedaṁ, tapassīnaṁ maññatu sabbaloko;
sabbasamantavedaṁ → sabbasamattavedaṁ (bj); sabbasamattavedanaṁ (pts-vp-pli1) | sabbasamantavedaṁ tapassīnaṁ → sabbasamattavedaṁ tapassinaṁ (bj); sabbasamattavedanaṁ tapassinaṁ (pts) | sabbasamattavedaṁ → samantavedaṁ (bj: machasaṁ, syā) | sabbasamantavedaṁ → sabbasamattavedaṁ (cck: sī.); sabbasamattavedanaṁ (cck: pī.) tapassīnaṁ → tapassinaṁ (sya-all) Pūjentu naṁ jānapadā samecca, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi.
naṁ → taṁ (bj) | pūjentu → pūjetu (pts) | pūjentu → pūjetu (bj: sī.vivi)Catussadaṁ gāmavaraṁ samiddhaṁ, dinnañhi so bhuñjatu vāsavena;
dinnañhi so → dinnaṁ hi (bj) Avītarāgo maraṇaṁ upetu, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi.So gāmaṇī hotu sahāyamajjhe, naccehi gītehi pamodamāno;
gāmaṇī → gāmaṇi (sya-all) So rājato byasana mālattha kiñci, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi.
rājato byasana mālattha → mā rājato vyasana'malattha (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | so → mā (bj, sya-all, pts) | byasana mālattha kiñci → vyasanamalatthakiñci (bj) | byasana mālattha → byasanamalattha (sya-all, pts) | mālattha → mā rājato vyasana’malattha (cck: sī. syā. pī.)Yaṁ ekarājā pathaviṁ vijetvā, itthīsahassāna ṭhapetu aggaṁ;
pathaviṁ → paṭhaviṁ (bj, pts) | pathaviṁ vijetvā → paṭhaviṁ vijitvā (sya-all) | vijetvā → jitvā (bj: machasaṁ, syā) itthīsahassāna → itthīsahassassa (bj, pts-vp-pli1) | itthīsahassāna → itthi sahassassa (bj); itthīsahassassa (pts) | sahassassa → sahassānaṁ (bj: machasaṁ, sī.vivi) | itthīsahassāna → itthīsahassassa (cck: sī. pī.) Sīmantinīnaṁ pavarā bhavātu, bhisāni te brāhmaṇa yā ahāsi.
bhavātu → bhavatu (bj: machasaṁ) yā → yo (sya-all, pts)Isīnañhi sā sabbasamāgatānaṁ, bhuñjeyya sāduṁ avikampamānā;
isīnañhi → dāsīnaṁ hi (sya-all, pts) | isīnaṁ → dāsīna (bj: machasaṁ) Carātu lābhena vikatthamānā, bhisāni te brāhmaṇa yā ahāsi.
yā → yo (sya-all, pts)Āvāsiko hotu mahāvihāre, navakammiko hotu gajaṅgalāyaṁ;
gajaṅgalāyaṁ → kajaṅgalāyaṁ (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | gajaṅgalāyaṁ → kajaṅgalāyaṁ (sya-all) | gajaṅgalāyaṁ → kajaṅgalāyaṁ (cck: sī. syā. pī.) Ālokasandhiṁ divasaṁ karotu, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi.
divasaṁ → divasā (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | divasaṁ → divasā (sya-all) | ālokasandhiṁ → ālokasandi (bj: machasaṁ) | divasaṁ → divasā (cck: sī. syā. pī.)So bajjhatū pāsasatehi chabbhi, rammā vanā niyyatu rājadhāniṁ;
chabbhi → chamhi (bj); chambhī (pts-vp-pli1); chassu (?) | bajjhatū → bajjhataṁ (bj); bajjhatu (sya-all) | bajjhataṁ → bajjhatu (bj: machasaṁ) | chamhi → chambhīti ghabbattha (bj note) | chabbhi → chamhi (cck: sī. pī.); chassu (cck: ?) rājadhāniṁ → rājaṭhāniṁ (mr) | rājadhāniṁ → rājaṭhāniṁ (cck: ka.) Tuttehi so haññatu pācanehi, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi.
tuttehi → guttehi (sya-all)Alakkamālī tipukaṇṇaviddho, laṭṭhīhato sappamukhaṁ upetu;
tipukaṇṇaviddho → tipukaraṇā piṭṭhe (bj: sī.vivi) laṭṭhīhato → laṭṭhihato (bj, sya-all) Sakacchabandho visikhaṁ carātu, bhisāni te brāhmaṇa yo ahāsi”.
Sakacchabandho → sakkaccabaddho (bj, pts-vp-pli1); sakañca baddho (sya1ed, sya2ed); saṅkaccabandho (nissya) | sakacchabandho → sakkavacabaddho (bj); sakañca baddho (sya-all); sakkacca baddho (pts) | sakkavacabaddho → sakacchabandho (bj: machasaṁ) | visikhaṁ → visikaṁ (bj: nāgā) | Sakacchabandho → sakkaccabaddho (cck: sī. pī.); saṁkaccabandho (cck: niyya) ahāsi → ahāsīti (pts)“Yo ve anaṭṭhaṁva naṭṭhanti cāha, kāmeva so labhataṁ bhuñjatañca;
anaṭṭhaṁva → anaṭṭhaṁ (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | ve anaṭṭhaṁva → ce anaṭṭhaṁ (bj) | cāha → āha (sya-all) | ce → ye ve (bj: machasaṁ) | cāha → āha (bj: syā) | anaṭṭhaṁva → anaṭṭhaṁ (cck: sī. syā. pī.) labhataṁ bhuñjatañca → labhatu bhuñjatu ca (sya1ed, sya2ed) | kāmeva → kāmeca (bj) | labhataṁ bhuñjatañca → labhatu bhuñjatu ca (sya-all) | bhuñjatañca → labhatu bhuñjatu (bj: machasaṁ, syā) | bhuñjatañca → labhatu bhuñjatu ca (cck: syā.) Agāramajjhe maraṇaṁ upetu, yo vā bhonto saṅkati kañcideva”.
kañcideva → kiñcideva (mr) | vā → cā (bj) | kañcideva yadesamānā → kañcid evāti yad esamānā (pts) | kañcideva → kiñcideva (cck: ka.)“Yadesamānā vicaranti loke, Iṭṭhañca kantañca bahūnametaṁ;
bahūnametaṁ → bahunnametaṁ (bj) | bahunnametaṁ → bahūna (bj: machasaṁ, syā) Piyaṁ manuññaṁ cidha jīvaloke, kasmā isayo nappasaṁsanti kāme”.
cidha jīvaloke → idha jivaloke (bj) | cidha → idha (sya-all, pts) kāme → kāmeti (pts)“Kāmesu ve haññare bajjhare ca, kāmesu dukkhañca bhayañca jātaṁ;
ve → ce (bj) Kāmesu bhūtādhipatī pamattā, pāpāni kammāni karonti mohā.
bhūtādhipatī → bhūtādhipātī (pts)Te pāpadhammā pasavetva pāpaṁ, kāyassa bhedā nirayaṁ vajanti;
pasavetva → pasavetvā (bj) | pasavetvā → pasavetva (bj: sī.vivi) Ādīnavaṁ kāmaguṇesu disvā, tasmā isayo nappasaṁsanti kāme”.“Vīmaṁsamāno isino bhisāni, tīre gahetvāna thale nidhesiṁ; Suddhā apāpā isayo vasanti, etāni te brahmacārī bhisāni”.
brahmacārī → brāhmacārī (bj) | bhisāni → bhisānīti (pts)“Na te naṭā no pana kīḷaneyyā, na bandhavā no pana te sahāyā; Kismiṁ vupatthambha sahassanetta, isīhi tvaṁ kīḷasi devarāja”.
vupatthambha → paratthambha (bj, pts); paravambhaṁ (sya-all) | paratthambha → vupatthambha (bj: machasaṁ) tvaṁ → tuvaṁ (sya-all) | devarāja → devarājāti (pts)“Ācariyo mesi pitā ca mayhaṁ, esā patiṭṭhā khalitassa brahme;
ca → va (pts) Ekāparādhaṁ khama bhūripañña, na paṇḍitā kodhabalā bhavanti”.
bhavanti suvāsitaṁ → bhavantī suvositaṁ (bj); bhavantīti suvositaṁ (pts)“Suvāsitaṁ isinaṁ ekarattaṁ, yaṁ vāsavaṁ bhūtapatiddasāma;
isinaṁ → pavāsitaṁ phasinaṁ (bj: machasaṁ) bhūtapatiddasāma → bhūtapatiṁ addasāma (bj) | bhūtapatiddasāma sabbeva → bhūtapat addasāma sabbe va (pts) Sabbeva bhonto sumanā bhavantu, yaṁ brāhmaṇo paccupādī bhisāni”.
paccupādī → paccapādī (bj)“Ahañca sāriputto ca, moggallāno ca kassapo; Anuruddho puṇṇo ānando, tadāsuṁ satta bhātaro.
puṇṇo ānando → puṇṇānando (sya-all)Bhaginī uppalavaṇṇā ca, dāsī khujjuttarā tadā;
ca → (bj, sya-all) | uppalavaṇṇā ca → uppalavaṇṇa (pts) Citto gahapati dāso, yakkho sātāgiro tadā.Pālileyyo tadā nāgo, madhudo seṭṭhavānaro;
Pālileyyo → pārileyyo (bj, pts-vp-pli1) | pālileyyo → pārileyyo (bj, pts) | pārileyyo → pālileyo (bj: machasaṁ, syā) | Pālileyyo → pārileyyo (cck: sī. pī.) madhudo → madhuvā (pts-vp-pli1) | madhudo seṭṭhavānaro kāḷudāyī → madhuvāseṭṭhavānaro kāḷudāyi (pts) | madhudo → madhuvā (cck: sī. pī.) Kāḷudāyī tadā sakko, evaṁ dhāretha jātakanti”.