4. Sirīmantajātaka
“Paññāyupetaṁ siriyā vihīnaṁ, yasassinaṁ vāpi apetapaññaṁ;
yasassinaṁ vāpi → yasassinañcāpi (bj) Pucchāmi taṁ senaka etamatthaṁ, kamettha seyyo kusalā vadanti”.
taṁ → (sya-all)“Dhīrā ca bālā ca have janinda, sippūpapannā ca asippino ca; Sujātimantopi ajātimassa, yasassino pesakarā bhavanti;
pesakarā → pessakarā (bj, pts-vp-pli1) | pesakarā → pessakarā (cck: sī. pī.) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, pañño nihīno sirīmāva seyyo”.
sirīmāva → sirimāva (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | sirīmāva → sirimāva (sya-all) | sirīmāva → sirimāva (cck: sī. syā. pī.)“Tuvampi pucchāmi anomapañña, mahosadha kevaladhammadassi;
tuvampi → tavampi (bj) Bālaṁ yasassiṁ paṇḍitaṁ appabhogaṁ, kamettha seyyo kusalā vadanti”.“Pāpāni kammāni karoti bālo, idhameva seyyo iti maññamāno;
kammāni karoti bālo → karonti bālā (sya1ed, sya2ed, mr) | karoti bālo idhameva → karonti bālā idameva (sya-all) | bālo → karonti bālā (cck: syā. ka.) idhameva → idameva (bj, sya1ed, sya2ed, Ma-aka); imameva (mr) | maññamāno → maññamānā (sya1ed, sya2ed, mr) | idhameva → idameva (bj) | maññamāno → maññamānā (sya-all) | idhameva → idameva (cck: syā. ka. aṭṭha.); imameva (cck: ka.) | maññamāno → maññamānā (cck: syā. ka.) Idhalokadassī paralokamadassī, ubhayattha bālo kalimaggahesi;
idhalokadassī paralokamadassī → idhalokadassi paralokaṁ adassi (bj) bālo → balo (bj) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, paññova seyyo na yasassi bālo”.
yasassi → yassasī (bj)“Na sippametaṁ vidadhāti bhogaṁ, na bandhuvā na sarīravaṇṇo yo;
vidadhāti → viddhāti (bj) na bandhuvā → na bandhavā (bj, sya1ed, sya2ed, mr) | na sarīravaṇṇo yo → na sarīrāvakāso (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | bandhuvā → bandhavā (sya-all) | sarīravaṇṇo yo → sarīrāvakāso (sya-all) | bandhuvā → na bandhavā (cck: sī. syā. ka.) | yo → na sarīrāvakāso (cck: sī. syā. pī.) Passeḷamūgaṁ sukhamedhamānaṁ, sirī hi naṁ bhajate goravindaṁ;
goravindaṁ → gorimandaṁ (bj, pts-vp-pli1) | hi naṁ → sirihīnaṁ (bj, mr); sirīhīnaṁ (sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | na paññā → na paññaṁ (sya1ed, sya2ed, mr) | sirī hi naṁ → sirihīnaṁ (bj) | goravindaṁ → gorimandaṁ (cck: sī. pī.) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, pañño nihīno sirīmāva seyyo”.
sirīmāva → sirimāva (bj)“Laddhā sukhaṁ majjati appapañño, dukkhena phuṭṭhopi pamohameti; Āgantunā dukkhasukhena phuṭṭho, pavedhati vāricarova ghamme;
dukkhasukhena → sukhadukkhena (bj, sya-all) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, paññova seyyo na yasassi bālo”.
bālo dumaṁ → balo dūmaṁ (bj)“Dumaṁ yathā sāduphalaṁ araññe, samantato samabhisaranti pakkhī;
sāduphalaṁ → sāluphalaṁ (bj) samabhisaranti → sambhi caranti (bj); samabhicaranti (pts-vp-pli1) | samabhisaranti → sabbhi caranti (bj) | samabhisaranti → samabhicaranti (cck: sī. pī.) Evampi aḍḍhaṁ sadhanaṁ sabhogaṁ, bahujjano bhajati atthahetu;
aḍḍhaṁ → addhaṁ (sya-all) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, pañño nihīno sirīmāva seyyo”.
sirīmāva → sirimāva (bj, sya-all)“Na sādhu balavā bālo, sāhasā vindate dhanaṁ;
sāhasā → sāhasaṁ (bj, sya-all) Kandantametaṁ dummedhaṁ, kaḍḍhanti nirayaṁ bhusaṁ;
kandantametaṁ → kandantameva (bj) nirayaṁ → niraye (bj) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, paññova seyyo na yasassi bālo”.
bālo → balo (bj)“Yā kāci najjo gaṅgamabhissavanti, sabbāva tā nāmagottaṁ jahanti; Gaṅgā samuddaṁ paṭipajjamānā, na khāyate iddhiṁ paññopi loke;
iddhiṁ paññopi loke → iddhiparo hi loke (bj, sya1ed, sya2ed); iddhiparo hi loko (pts-vp-pli1) | iddhiṁ paññopi → iddhiparo hi (bj, sya-all) | loke → iddhiparo hi loke (cck: ka. sī. syā.); iddhiparo hi loko (cck: sī. pī. aṭṭha.) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, pañño nihīno sirīmāva seyyo”.
sirīmāva → sirimāva (bj, sya-all)“Yametamakkhā udadhiṁ mahantaṁ, savanti najjo sabbakālamasaṅkhyaṁ;
yametamakkhā → yamenamakkhā (bj) sabbakālamasaṅkhyaṁ → sabbakālaṁ asaṅkhaṁ (bj) | savanti → payanti (sya-all) So sāgaro niccamuḷāravego, velaṁ na acceti mahāsamuddo.Evampi bālassa pajappitāni, paññaṁ na acceti sirī kadāci; Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, paññova seyyo na yasassi bālo”.
bālo → balo (bj)“Asaññato cepi paresamatthaṁ, bhaṇāti sandhānagato yasassī;
sandhānagato → santhānagato (bj); saṇṭhānagato (sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | sandhānagato → santhānagatā (bj); saṇṭhānagato (sya-all) | sandhānagato → saṇṭhānagato (cck: syā. pī.); santhānagato (cck: sī.) Tasseva taṁ rūhati ñātimajjhe, sirī hi naṁ kārayate na paññā;
sirī hi naṁ kārayate → sirihīnaṁ tārayate (bj) | sirī hi naṁ → sirīhīnaṁ (sya-all) | paññā → paññaṁ (sya-all) | naṁ → sirihīnaṁ (cck: sī. ka.); sirīhīnaṁ (cck: syā. pī.) | paññā → na pañño (cck: sī.); na paññaṁ (cck: syā. ka.) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, pañño nihīno sirīmāva seyyo”.
sirīmāva → sirimāva (bj, sya-all)“Parassa vā attano vāpi hetu, bālo musā bhāsati appapañño;
attano vāpi → attanocāpi (bj) bālo → balo (bj) So nindito hoti sabhāya majjhe, pacchāpi so duggatigāmī hoti;
pacchāpi → peccāpi (bj); peccampi (pts-vp-pli1) | pacchāpi → peccāpi (bj) | duggatigāmī → duggatigāmi (bj, sya-all) | pacchāpi → peccampi (cck: sī. pī.); peccāpi (cck: ?) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, paññova seyyo na yasassi bālo”.
bālo → balo (bj)“Atthampi ce bhāsati bhūripañño, anāḷhiyo appadhano daliddo;
anāḷhiyo → anāḷiyo (sya1ed, sya2ed); anālayo (pts-vp-pli1) | appadhano daliddo → appadhāno daḷiddo (bj) | anāḷhiyo → anāḷiyo (sya-all) | anāḷhiyo → anālayo (cck: pī.) Na tassa taṁ rūhati ñātimajjhe, sirī ca paññāṇavato na hoti; Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, pañño nihīno sirīmāva seyyo”.
sirīmāva → sirimāva (bj, sya-all)“Parassa vā attano vāpi hetu, na bhāsati alikaṁ bhūripañño;
parassa vā attano vāpi → parassavā antanovāpi (bj) So pūjito hoti sabhāya majjhe, pacchāpi so suggatigāmī hoti;
pacchāpi → peccaṁ ca (bj) | suggatigāmī → suggatigāmi (bj, sya-all) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, paññova seyyo na yasassi bālo”.
bālo hatthī gavassā → balo hatthigavāssā (bj)“Hatthī gavassā maṇikuṇḍalā ca, thiyo ca iddhesu kulesu jātā;
hatthī gavassā → hatthigavassā (sya-all) thiyo → nāriyo (bj, sya-all) Sabbāva tā upabhogā bhavanti, iddhassa posassa aniddhimanto; Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, pañño nihīno sirīmāva seyyo”.
pañño → paññova (bj) | sirīmāva → sirimāva (bj, sya-all)“Asaṁvihitakammantaṁ, bālaṁ dummedhamantinaṁ;
dummedhamantinaṁ → dummantamantinaṁ (bj); dummantimantinaṁ (sya-all) Sirī jahati dummedhaṁ, jiṇṇaṁva urago tacaṁ; Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, paññova seyyo na yasassi bālo”.
bālo → balo (bj)“Pañca paṇḍitā mayaṁ bhaddante, sabbe pañjalikā upaṭṭhitā; Tvaṁ no abhibhuyya issarosi, sakkova bhūtapati devarājā; Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, pañño nihīno sirīmāva seyyo”.
sirīmāva → sirimāva (sya-all)“Dāsova paññassa yasassi bālo, atthesu jātesu tathāvidhesu;
bālo → balo (bj) Yaṁ paṇḍito nipuṇaṁ saṁvidheti, sammohamāpajjati tattha bālo;
bālo → balo (bj) Etampi disvāna ahaṁ vadāmi, paññova seyyo na yasassi bālo.
bālo → balo (bj)Addhā hi paññāva sataṁ pasatthā, kantā sirī bhogaratā manussā; Ñāṇañca buddhānamatulyarūpaṁ, paññaṁ na acceti sirī kadāci”.
sirī → siri (bj)“Yaṁ taṁ apucchimha akittayī no, mahosadha kevaladhammadassī;
kevaladhammadassī → kevaladhammadassi (bj) | kevaladhammadassī gavaṁ sahassaṁ → kevaladhammadassi gavaṁsahassaṁ (sya-all) Gavaṁ sahassaṁ usabhañca nāgaṁ, ājaññayutte ca rathe dasa ime; Pañhassa veyyākaraṇena tuṭṭho, dadāmi te gāmavarāni soḷasā”ti.
Sirīmantajātakaṁ catutthaṁ.
Sirīmantajātakaṁ → sirimandajātakaṁ (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | Sirīmantajātakaṁ → sirimandajātakaṁ (cck: sī. syā. pī.)