10. Gandhatindukajātaka
“Appamādo amataṁ padaṁ, pamādo maccuno padaṁ;
amataṁ padaṁ → amatapadaṁ (bj, pts-vp-pli1) | pamādo → mā mado (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | bharatūsabha → bhāradhūsabha (mr) | padaṁ → amatapadaṁ (cck: sī. pī.) Appamattā na mīyanti, ye pamattā yathā matā.Madā pamādo jāyetha, pamādā jāyate khayo; Khayā padosā jāyanti, mā pamādo bharatūsabha.
Khayā padosā → khayā ca dosā (bj) | dosā → padosā (bj: sī.vivi, machasaṁ, syā) | padosā → khayā ca dosā (cck: sī.) pamādo → mado (bj, sya-all, pts) | bharatūsabha → māpamādo bharamūsaha (bj: machasaṁ); māpamādo bhāratusabha (bj: sī.vivi) | pamādo → mā mado (cck: sī. syā. pī.) | bharatūsabha → bhāradhūsabha (cck: ka.)Bahū hi khattiyā jīnā, atthaṁ raṭṭhaṁ pamādino;
jīnā → jinā (bj) Athopi gāmino gāmā, anagārā agārino.
anagārā → anāgārā (bj, sya-all, pts)Khattiyassa pamattassa, raṭṭhasmiṁ raṭṭhavaḍḍhana;
raṭṭhavaḍḍhana → raṭṭhavaddhana (pts) Sabbe bhogā vinassanti, rañño taṁ vuccate aghaṁ.
taṁ → tvaṁ (mr)Nesa dhammo mahārāja, ativelaṁ pamajjasi; Iddhaṁ phītaṁ janapadaṁ, corā viddhaṁsayanti naṁ.
naṁ → taṁ (pts)Na te puttā bhavissanti, na hiraññaṁ na dhāniyaṁ;
na hiraññaṁ na dhāniyaṁ → na hiraññanidhāniyā (mr) | dhāniyaṁ → na hiraññanidhāniyā (cck: ka.) Raṭṭhe viluppamānamhi, sabbabhogehi jiyyasi.
viluppamānamhi → vilumpamānamhi (sya-all, pts) jiyyasi sabbabhogā parijiṇṇaṁ → jīyasi sabbabhogaparijiṇṇaṁ (bj, pts)Sabbabhogā parijiṇṇaṁ, rājānaṁ vāpi khattiyaṁ;
sabbabhogā parijiṇṇaṁ → sabbabhogaparijiṇṇaṁ (sya-all) khattiyaṁ → khattiya (pts-vp-pli1, mr) | vāpi khattiyaṁ → cāpi khattiya (pts) | khattiyaṁ → khattiyā (bj: sī.vivi, machasaṁ) | khattiyaṁ → khattiya (cck: ka.) Ñātimittā suhajjā ca, na taṁ maññanti māniyaṁ.
māniyaṁ → mantiyaṁ (sya1ed, sya2ed); khattiyaṁ (pts-vp-pli1) | māniyaṁ → mantiyaṁ (sya-all) | taṁ → naṁ (pts) | māniyaṁ hatthārohā anikaṭṭhā → khattiyaṁ hatthārūhā anīkaṭṭhā (pts) | māniyaṁ → khattiyā (bj: sī.vivi) | māniyaṁ → mantiyaṁ (cck: syā.) | mantiyaṁ → mandiyantipi. sī. khantiyaṁ. ba. māniyaṁ (sya-all note)Hatthārohā anikaṭṭhā, rathikā pattikārakā;
anikaṭṭhā → anīkaṭṭhā (bj, cck, sya-all) | hatthārohā → hatthāruhā (bj: sī.vivi) pattikārakā tamevamupajīvantā → pattikārikā tam evam upajīvantā (pts) Tamevamupajīvantā, na taṁ maññanti māniyaṁ.
māniyaṁ → mantiyaṁ (sya-all); khattiyaṁ (pts) | taṁ → naṁ (pts) | mantiyaṁ → mandiyantipi. sī. khantiyaṁ. ba. māniyaṁ (sya-all note)Asaṁvihitakammantaṁ, bālaṁ dummantimantinaṁ;
dummantimantinaṁ → dummantimantitaṁ (pts) Sirī jahati dummedhaṁ, jiṇṇaṁva urago tacaṁ.Susaṁvihitakammantaṁ, kāluṭṭhāyiṁ atanditaṁ; Sabbe bhogābhivaḍḍhanti, gāvo sausabhāmiva.
Upassutiṁ mahārāja, raṭṭhe janapade cara; Tattha disvā ca sutvā ca, tato taṁ paṭipajjasi”.
paṭipajjasi → paṭipajjasīti (pts) | taṁ → tvaṁ (cck: ka.)“Evaṁ vedetu pañcālo, saṅgāme saramappito;
saramappito → sarasamappito (bj, pts-vp-pli1) | saṅgāme saramappito → saṅgāmo sarasamappito (bj) | saramappito yathāhamajja → sarasamappito yathāham ajja (pts) | sarasamappito → saramapipite (bj: machasaṁ) | saramappito → samappito (cck: sī. pī.) Yathāhamajja vedemi, kaṇṭakena samappito”.
samappito → samappitoti (pts)“Jiṇṇo dubbalacakkhūsi, na rūpaṁ sādhu passasi;
dubbalacakkhūsi → dubbalacakkhū sī (pts) Kiṁ tattha brahmadattassa, yaṁ taṁ maggeyya kaṇṭako”.
tattha → attha (pts) maggeyya → maggheyya (pts-vp-pli1) | maggeyya kaṇṭako bahvettha → maggheyya kaṇṭakoti pahottha (pts) | maggeyya → maggheyya (cck: pī.) | kaṇṭako → kaṇḍako (cck: sī. syā. pī.)“Bahvettha brahmadattassa, sohaṁ maggasmi brāhmaṇa;
bahvettha brahmadattassa sohaṁ → bavhettha brāhmadattassa yohaṁ (bj) | bavhettha → pahottha (bj: sī.vivi) sohaṁ → yohaṁ (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) | maggasmi → maggosmi (pts-vp-pli1) | sohaṁ → yohaṁ (sya-all) | sohaṁ maggasmi → yo haṁ maggo smi (pts) | maggasmi → maggosmi (bj: sī.vivi) | sohaṁ → yohaṁ (cck: sī. syā. pī.) | maggasmi → maggosmi (cck: pī.) Arakkhitā jānapadā, adhammabalinā hatā.Rattiñhi corā khādanti, divā khādanti tuṇḍiyā;
Rattiñhi → rattiñca (bj) | rattiñhi → rattiñca (bj) | Rattiñhi → rattiñca (cck: sī.) Raṭṭhasmiṁ kūṭarājassa, bahu adhammiko jano.
kūṭarājassa → kuḍḍarājassa (pts)Etādise bhaye jāte, bhayaṭṭā tāta māṇavā;
jāte → tāta (bj, pts-vp-pli1) | etādise → etadise (pts) | jāte bhayaṭṭā → (pts) | tāta → jāte (bj: machasaṁ) | jāte → tāta (cck: sī. pī.) tāta → tāva (bj, pts-vp-pli1) | tāta māṇavā → tāva mānavā (bj) | māṇavā → bhayaṭṭhā tāva mānavā (pts) | tāva → tāta (bj: sī.vivi, machasaṁ) | tāta → tāva (cck: sī. pī.) Nillenakāni kubbanti, vane āhatva kaṇṭakaṁ”.
āhatva kaṇṭakaṁ → āhatvā kaṇṭakanti (pts) | āhatva → āhantvā (bj: machasaṁ)“Kadāssu nāmayaṁ rājā, brahmadatto marissati; Yassa raṭṭhamhi jiyyanti, appatikā kumārikā”.
jiyyanti appatikā → jīyanti appatīkā (bj) | raṭṭhamhi → raṭṭhasmi (sya-all) | raṭṭhamhi → raṭṭhasmiṁ (bj: sī.vivi, machasaṁ) | jīyanti → jivanti (bj: sī.vivi) appatīkā → appatītā (bj: sī.vivi)“Dubbhāsitañhi te jammi, anatthapadakovide; Kuhiṁ rājā kumārīnaṁ, bhattāraṁ pariyesati”.
“Na me dubbhāsitaṁ brahme, kovidatthapadā ahaṁ; Arakkhitā jānapadā, adhammabalinā hatā.
Rattiñhi corā khādanti, divā khādanti tuṇḍiyā;
rattiñhi → rattiñca (bj) Raṭṭhasmiṁ kūṭarājassa, bahu adhammiko jano;
kūṭarājassa → kuḍḍarājassa (pts) Dujjīve dubbhare dāre, kuto bhattā kumāriyo”.
dubbhare → dubbare (bj: machasaṁ) kumāriyo → kumāriyā (sya-all); kumāriyoti (pts)“Evaṁ sayatu pañcālo, saṅgāme sattiyā hato; Yathāyaṁ kapaṇo seti, hato phālena sāliyo”.
hato → bhato (bj)“Adhammena tuvaṁ jamma, brahmadattassa kujjhasi;
brahmadattassa → brāhmadattassa (bj) Yo tvaṁ sapasi rājānaṁ, aparajjhitvāna attano”.
attano → attanā (pts-vp-pli1) | attano → attanā (bj: sī.vivi) | attano → attanā (cck: pī.)“Dhammena brahmadattassa, ahaṁ kujjhāmi brāhmaṇa; Arakkhitā jānapadā, adhammabalinā hatā.
Rattiñhi corā khādanti, divā khādanti tuṇḍiyā;
rattiñhi → attiñca (bj) Raṭṭhasmiṁ kūṭarājassa, bahu adhammiko jano.
kūṭarājassa → kuḍḍarājassa (pts)Sā nūna puna re pakkā, vikāle bhattamāhari; Bhattahāriṁ apekkhanto, hato phālena sāliyo”.
sāliyo → sāliyoti (pts)“Evaṁ haññatu pañcālo, saṅgāme asinā hato;
asinā hato → daḷhaṁ (pts-vp-pli1) | hato yathāhamajja → daḷhaṁ yathāham ajja (pts) | hato → daḷha (bj: sī.vivi) | hato → daḷhaṁ (cck: pī.) Yathāhamajja pahato, khīrañca me pavaṭṭitaṁ”.
pahato → pahaṭo (bj) pavaṭṭitaṁ → pavattitaṁ (sya-all) | pavaṭṭitaṁ → pavattitaṁ (bj: syā)“Yaṁ pasu khīraṁ chaḍḍeti, pasupālaṁ vihiṁsati;
pasupālaṁ vihiṁsati → pasupālañca hiṁsati (bj); pasu phālaṁ vihiṁsati (sya1ed, sya2ed); pasu phālañca hiṁsati (pts-vp-pli1) | pasupālaṁ → pasu phālaṁ (sya-all) | hiṁsati → phālaṁ vihiṁsatiṁ (bj: machasaṁ) | vihiṁsati → pasupālañca hiṁsati (cck: sī.); pasu phālañca hiṁsati (cck: pī.) Kiṁ tattha brahmadattassa, yaṁ no garahate bhavaṁ”.
garahate → garahato (pts-vp-pli1) | garahate bhavaṁ → garahato bhavanti (pts) | garahate → garahato (bj: sī.vivi) | garahate → garahato (cck: pī.)“Gārayho brahme pañcālo, brahmadattassa rājino; Arakkhitā jānapadā, adhammabalinā hatā.
Rattiñhi corā khādanti, divā khādanti tuṇḍiyā;
rattiñhi → rattiñca (bj) Raṭṭhasmiṁ kūṭarājassa, bahu adhammiko jano.
kūṭarājassa → kuḍḍarājassa (pts)Caṇḍā aṭanakā gāvī, yaṁ pure na duhāmase;
aṭanakā → ākaḍḍhanā (sya1ed, sya2ed); aṭanaka (pts-vp-pli1); akaṭanā (mr) | aṭanakā → ākaḍḍhanā (sya-all) | aṭanakā gāvī → aṭanakagāvī (pts) | aṭanakā → aṭanaka (cck: pī.); akaṭanā (cck: ka.) Taṁ dāni ajja dohāma, khīrakāmehupaddutā”.
khīrakāmehupaddutā → khīrakāmeh upaddutāti (pts)“Evaṁ kandatu pañcālo, viputto vippasukkhatu;
kandatu → kaññatu (bj) viputto → vimutto (sya-all) Yathāyaṁ kapaṇā gāvī, viputtā paridhāvati”.
yathāyaṁ → yatāyaṁ (bj) viputtā → vimuttā (sya-all)“Yaṁ pasu pasupālassa, sambhameyya raveyya vā;
sambhameyya → pabbhameyya (bj, pts-vp-pli1) | sambhameyya → pabbhameyya (cck: sī. pī.) Ko nīdha aparādhatthi, brahmadattassa rājino”.
ko nīdha → konidha (bj) rājino → rājinoti (pts)“Aparādho mahābrahme, brahmadattassa rājino; Arakkhitā jānapadā, adhammabalinā hatā.
Rattiñhi corā khādanti, divā khādanti tuṇḍiyā;
rattiñhi → rattiñca (bj) Raṭṭhasmiṁ kūṭarājassa, bahu adhammiko jano;
kūṭarājassa → kuḍḍarājassa (pts) | kūṭarājassa → kuḍḍa (bj: sī.vivi) Kathaṁ no asikosatthā, khīrapā haññate pajā”.
pajā → pajāti (pts)“Evaṁ khajjatu pañcālo, hato yuddhe saputtako; Yathāhamajja khajjāmi, gāmikehi araññajo”.
gāmikehi → gāmakehi (bj, pts-vp-pli1) | gāmikehi araññajo → gāmakehi araññajoti (pts) | gāmakehi → gāmikehi (bj: machasaṁ, syā) | gāmikehi → gāmakehi (cck: sī. pī.)“Na sabbabhūtesu vidhenti rakkhaṁ, rājāno maṇḍūka manussaloke;
vidhenti → vidhanti (mr) | vidhenti → vidhanti (cck: ka.) maṇḍūka → maṇḍuka (bj) Nettāvatā rājā adhammacārī, yaṁ tādisaṁ jīvamadeyyu dhaṅkā”.
nettāvatā → nentāvatā (bj) yaṁ → yā (bj) | jīvamadeyyu → jivamadeyyuṁ (bj)“Adhammarūpo vata brahmacārī, anuppiyaṁ bhāsasi khattiyassa;
brahmacārī anuppiyaṁ → brahmacāri anumpiyaṁ (bj) bhāsasi → bhāsati (pts) | anumpiyaṁ → anuppiya (bj: sī.vivi, machasaṁ, syā) | bhāsasi → bhāsati (bj: sī.vivi) Viluppamānāya puthuppajāya, pūjesi rājaṁ paramappamādaṁ.
viluppamānāya → vilumpamānāya (bj, sya-all, pts) | vilumpamānāya → viluppamānāya (bj: machasaṁ) rājaṁ paramappamādaṁ → rājaṁ paramappavādaṁ (bj); rājaṁ paramappavādiṁ (sya1ed, sya2ed); rājā paramappavādiṁ (pts-vp-pli1) | paramappamādaṁ → paramappavādiṁ (sya-all) | paramappavādaṁ → paramappavādiṁ (bj: sī.vivi, syā) | paramappamādaṁ → rājaṁ paramappavādaṁ (cck: sī.); rājā paramappavādiṁ (cck: syā.)Sace idaṁ brahme surajjakaṁ siyā, phītaṁ raṭṭhaṁ muditaṁ vippasannaṁ;
idaṁ → imaṁ (cck, pts) muditaṁ → pūritaṁ (mr) | muditaṁ → pūritaṁ (cck: ka.) Bhutvā baliṁ aggapiṇḍañca kākā, na mādisaṁ jīvamadeyyu dhaṅkā”ti.
jīvamadeyyu → jivamadeyyuṁ (bj)
Gandhatindukajātakaṁ dasamaṁ.
Gandhatindukajātakaṁ → bhaṇḍutiṇḍukajātakaṁ (sya1ed, sya2ed); gaṇḍatindukajātakaṁ (pts-vp-pli1) | gandhatinduka → gaṇḍa tiṇḍuka (bj: syā)
Kiṁchanda kumbha jayaddisa chaddanta, atha paṇḍitasambhava sirakapi;
paṇḍitasambhava sirakapi → paṇḍita sambhava sīrakampi (bj) | sirakapi → sīrakapi (sya-all) Dakarakkhasa paṇḍaranāgavaro, atha sambula tindukadevasutoti.
paṇḍaranāgavaro → paṇḍaranāsavaro (bj)
