Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 3.4สังยุตตนิกาย
  • 1. Paṭhamavagga

Piyasutta๔ ปิยสูตร

Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj, sya-all) | sāvatthinidānaṁ ekamantaṁ → (pts)
เรื่องเกิดขึ้นที่กรุงสาวัตถี

Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca:
pasenadi kosalo → pasenadikosalo (th) | pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca → pasenadi-kosalo bhagavantam etad avoca (pts)
พระเจ้าปเสนทิโกศลประทับนั่ง ณ ที่สมควรแล้ว ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาค ดังนี้ว่า
“idha mayhaṁ, bhante, rahogatassa paṭisallīnassa evaṁ cetaso parivitakko udapādi:
paṭisallīnassa → patisallīnassa (bj: sīmu3) | Idha → SS. omit idha. (pts note) | mayhaṁ → mayham (pts)
“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ วันนี้ข้าพระองค์หลีกเร้นอยู่ในที่สงัด เกิดความ คิดคำนึงอย่างนี้ว่า
‘kesaṁ nu kho piyo attā, kesaṁ appiyo attā’ti?
attāti → attā ti (pts)
‘ชนเหล่าไหนหนอชื่อว่ารักตน ชนเหล่าไหนชื่อว่าไม่รักตน’

Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
ข้าพระองค์ได้มีความคิดดังนี้ว่า
‘ye ca kho keci kāyena duccaritaṁ caranti, vācāya duccaritaṁ caranti, manasā duccaritaṁ caranti;
ca → (pts) | duccaritaṁ → duccaritam (pts)
‘ก็ชนเหล่าใดประพฤติกายทุจริต วจีทุจริต มโนทุจริต
tesaṁ appiyo attā.
tesaṁ → tesam (pts)
ชนเหล่านั้นชื่อว่าไม่รักตน
Kiñcāpi te evaṁ vadeyyuṁ:แม้ชนเหล่านั้นจะกล่าวอย่างนี้ว่า “piyo no attā”ti, atha kho tesaṁ appiyo attā’.
attāti → attā ti (ms2005, pts) | tesaṁ → tesam (pts)
‘เรารักตน’ ก็ตาม ชนเหล่านั้นก็ชื่อว่าไม่รักตน’
Taṁ kissa hetu?ข้อนั้นเพราะเหตุไร Yañhi appiyo appiyassa kareyya, taṁ te attanāva attano karonti;
va → S1-2 ca. (pts note) | yañhi → yaṁ hi (bjt, th, pts) | attanāva → attanā va (pts)
เพราะชนผู้ไม่รักกันทำความเสียหายใดให้แก่ผู้ไม่รักกันได้ ชนเหล่านั้นก็ทำ ความเสียหายนั้นให้แก่ตนเองได้
tasmā tesaṁ appiyo attā.
tesaṁ → tesam (pts)
ฉะนั้นชนเหล่านั้นจึงชื่อว่าไม่รักตน

Ye ca kho keci kāyena sucaritaṁ caranti, vācāya sucaritaṁ caranti, manasā sucaritaṁ caranti;
caranti → karonti (pts)
ส่วนชนเหล่าใด ประพฤติกายสุจริต วจีสุจริต มโนสุจริต
tesaṁ piyo attā.ชนเหล่านั้นชื่อว่ารักตน Kiñcāpi te evaṁ vadeyyuṁ:แม้ชนเหล่านั้น จะกล่าวอย่างนี้ว่า ‘appiyo no attā’ti; atha kho tesaṁ piyo attā.
tesaṁ → tesam (pts)
‘เราไม่รักตน’ ก็ตาม ชนเหล่านั้นก็ชื่อว่ารักตน
Taṁ kissa hetu?ข้อนั้นเพราะเหตุไร Yañhi piyo piyassa kareyya, taṁ te attanāva attano karonti;
te → SS. omit te. (pts note) | va → S1-2 ca. (pts note) | attano → SS. attānaṁ. (pts note) | yañhi → yaṁ hi (bjt, th, pts) | attanāva → attanā va (pts)
เพราะชนผู้ที่รักกันทำความเจริญใดให้แก่ผู้ที่รักกันได้ ชนเหล่านั้นก็ทำความ เจริญนั้นให้แก่ตนเองได้
tasmā tesaṁ piyo attā”ti.
attāti → attā (bjt)
ฉะนั้นชนเหล่านั้นจึงชื่อว่ารักตน”

“Evametaṁ, mahārāja, evametaṁ, mahārāja.
evametaṁ → evam etam (pts) | evametaṁ → evam etaṁ (pts)
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “มหาบพิตร ข้อนี้เป็นอย่างนั้น มหาบพิตร ข้อนี้ เป็นอย่างนั้น
Ye hi keci, mahārāja, kāyena duccaritaṁ caranti, vācāya duccaritaṁ caranti, manasā duccaritaṁ caranti;เพราะว่าชนบางพวกประพฤติกายทุจริต วจีทุจริต มโนทุจริต tasmā tesaṁ appiyo attā.
tasmā → (bj, cck, sya-all)
ชนเหล่านั้นชื่อว่าไม่รักตน
Kiñcāpi te evaṁ vadeyyuṁ:แม้ชนเหล่านั้นจะกล่าวอย่างนี้ว่า ‘piyo no attā’ti, atha kho tesaṁ appiyo attā.‘เรารักตน’ ก็ตาม ชนเหล่านั้นก็ชื่อว่าไม่รักตน Taṁ kissa hetu?ข้อนั้นเพราะเหตุไร Yañhi, mahārāja, appiyo appiyassa kareyya, taṁ te attanāva attano karonti;
yañhi → yaṁ hi (bjt, th)
เพราะชนผู้ไม่รักกันทำความเสียหายใดให้แก่ผู้ไม่รักกันได้ ชนเหล่านั้นก็ทำ ความเสียหายนั้นให้แก่ตนเองได้
tasmā tesaṁ appiyo attā.
attā → attāti (sya-all)
ฉะนั้นชนเหล่านั้นจึงชื่อว่าไม่รักตน
Ye ca kho keci, mahārāja, kāyena sucaritaṁ caranti, vācāya sucaritaṁ caranti, manasā sucaritaṁ caranti;ส่วนชนบางพวก ประพฤติกายสุจริต วจีสุจริต มโนสุจริต tesaṁ piyo attā.ชนเหล่านั้นชื่อว่ารักตน Kiñcāpi te evaṁ vadeyyuṁ:แม้ชนเหล่านั้นจะกล่าว อย่างนี้ว่า ‘appiyo no attā’ti;‘เราไม่รักตน’ ก็ตาม atha kho tesaṁ piyo attā.ชนเหล่านั้นก็ชื่อว่ารักตน Taṁ kissa hetu?ข้อนั้นเพราะเหตุไร Yañhi, mahārāja, piyo piyassa kareyya, taṁ te attanāva attano karonti;
yañhi → yaṁ hi (bjt, th)
เพราะชนผู้รักกันทำความเจริญใดให้แก่ผู้ที่ตนรักได้ ชนเหล่านั้นก็ทำความ เจริญนั้นแก่ตนเองได้
tasmā tesaṁ piyo attā”ti.
ti → The abridgments are in SS. only. (pts note) | attāti → attā ti (pts)
ฉะนั้นชนเหล่านั้นจึงชื่อว่ารักตน”

Idamavoca …pe…
idamavoca → attānaṁ ce (bjt)
พระผู้มีพระภาคผู้สุคตศาสดา ฯลฯ จึงได้ตรัสคาถาประพันธ์ต่อไปอีกว่า

“Attānañce piyaṁ jaññā, na naṁ pāpena saṁyuje;
attānañce → attānañ ce (pts) naṁ → nam (pts)
ถ้าบุคคลรู้ว่ารักตน ก็ไม่พึงชักนำตนไปในทางชั่ว
Na hi taṁ sulabhaṁ hoti, sukhaṁ dukkaṭakārinā.
dukkaṭakārinā → dukkatakārinā (bj, pts) | dukkatakārinā → dukkaṭa (bj: machasaṁ) | dukkatakārinā → B. dukkaṭa-. (pts note)
เพราะความสุขนั้น บุคคลผู้มักทำชั่วจะไม่ได้โดยง่าย

Antakenādhipannassa, jahato mānusaṁ bhavaṁ;
jahato → jahate (sya-all: sī.) | jahato → SS. jahate. (pts note)
เมื่อบุคคลถูกความตายครอบงำ ก็จะต้องละทิ้งภพมนุษย์ไป
Kiñhi tassa sakaṁ hoti, kiñca ādāya gacchati;
hi → kiñca (sya-all: sī.) | hi → SS kiñca. (pts note) | kiñhi → kiṁ hi (bjt, th, pts)
ก็อะไรเล่าเป็นสมบัติของเขา และเขาจะนำอะไรไปได้
Kiñcassa anugaṁ hoti, chāyāva anapāyinī.
kiñcassa → kiñc-assa (pts) anapāyinī → anupāyinī (sya-all, km, mr) | anapāyinī → anupāyinī (bj: syā) | anapāyinī → anupāyinī (cck: syā. kaṁ. ka.) | chāyāva → chāyā va (pts)
อนึ่ง อะไรเล่าจะติดตามเขาไป ดุจเงาติดตามตัวไป ฉะนั้น

Ubho puññañca pāpañca, yaṁ macco kurute idha;
Ubho → S2-3 omit ubho, the place remaining empty in S2. (pts note)
สัตว์ผู้จะต้องตายในโลกนี้ ทำกรรมอันใด คือบุญและบาปทั้ง ๒ ประการ
Tañhi tassa sakaṁ hoti, taṁva ādāya gacchati;
tassa → S1-2 tassaṁ. (pts note) | tañhi → taṁ hi (bjt, th, pts) taṁva → tañca (sabbattha) | taṁva → tañca (bj, cck, sya-all, pts) | tañca → taṁca (bj: machasaṁ) | tañca → taṁva (cck: ?)
บุญและบาปนั้นแลเป็นสมบัติของเขา ทั้งเขาจะนำเอาบุญและบาปนั้นไปได้
Taṁvassa anugaṁ hoti, chāyāva anapāyinī.
Taṁvassa → tañcassa (bj, sya-all, km, pts2ed); taṁ cassa (pts1ed) | taṁvassa → taṁ cassa (bj, cck, sya-all, pts) | cassa → vassa (bj: machasaṁ) | Tañcassa → taṁvassa (cck: ?) | taṁvassa → taṁ c-assa (pts) anapāyinī → anupāyinī (sya-all) | va → S1-2 have chāyāya. (pts note) | anapāyinī → B. anupāyinī here and above. (pts note) | chāyāva → chāyā va (pts)
อนึ่ง บุญและบาปนั้นย่อมติดตามเขาไป ดุจเงาติดตามตัวไป ฉะนั้น

Tasmā kareyya kalyāṇaṁ, nicayaṁ samparāyikaṁ;เพราะฉะนั้น บุคคลควรทำกรรมดี สะสมไว้เป็นสมบัติในโลกหน้า Puññāni paralokasmiṁ, patiṭṭhā honti pāṇinan”ti.
pāṇinanti → pāṇinan ti ekam antaṁ (pts) | ti → This and the preceding gāthā but the two first padas will be found again further on, II. 10 and III. 2. (pts note)
เพราะบุญ เป็นที่พึ่งของสัตว์ทั้งหลายในโลกหน้า ปิยสูตรที่ ๔ จบ

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Français · Српски · ไทย