Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 45.160สังยุตตนิกาย
  • 12. Balakaraṇīyavagga

Nadīsutta๑๖๐ นทีสูตร

“Seyyathāpi, bhikkhave, gaṅgā nadī pācīnaninnā pācīnapoṇā pācīnapabbhārā.“ภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนแม่น้ำคงคาไหลไปสู่ทิศปราจีน บ่าไป สู่ทิศปราจีน หลากไปสู่ทิศปราจีน Atha mahājanakāyo āgaccheyya kuddālapiṭakaṁ ādāya:
kuddālapiṭakaṁ → kuddāla-piṭakaṁ (my) | mahājanakāyo → mahā janakāyo (pts) | kuddālapiṭakaṁ → kuddālapiṭakam (pts)
ถ้าหมู่มหาชนพากันถือเอาจอบและตะกร้ามา
‘mayaṁ imaṁ gaṅgaṁ nadiṁ pacchāninnaṁ karissāma pacchāpoṇaṁ pacchāpabbhāran’ti.
gaṅgaṁ nadiṁ → gaṅgānadiṁ (bj) | gaṅgānadiṁ → gaṅgaṁ nadiṁ (bj: machasaṁ) | Gaṅgaṁ → S1-3 Gaṅgā. (pts note) | mayaṁ → mayam (pts) | nadiṁ → nadim (pts) | pacchāpoṇaṁ → pacchāpoṇam (pts)
ด้วยตั้งใจว่า ‘พวกเราจักช่วยกันทดแม่น้ำคงคานี้ให้ไหลไปข้างหลัง บ่าไปข้างหลัง หลากไปข้างหลัง’

Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,
kiṁ maññatha → kim māññatha (pts) | kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt, th)
เธอทั้งหลายจักเข้าใจความข้อนั้นว่าอย่างไร
api nu so mahājanakāyo gaṅgaṁ nadiṁ pacchāninnaṁ kareyya pacchāpoṇaṁ pacchāpabbhāran”ti?
gaṅgaṁ nadiṁ → taṁ gaṅgānadiṁ (bj) | kareyya pacchāpoṇaṁ pacchāpabbhāranti → kāreyya pacchāpoṇam pacchāpabbhāran ti (pts) | Gaṅgaṁ → S1-3 Gangāmahā. (pts note) | nadiṁ → nadim (pts)
หมู่มหาชนนั้นจะพึง ทดแม่น้ำคงคาให้ไหลไปข้างหลัง บ่าไปข้างหลัง หลากไปข้างหลังได้หรือ”

“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → hetam (pts)
“ไม่ได้ พระพุทธเจ้าข้า”
“Taṁ kissa hetu”?“ข้อนั้นเพราะเหตุไร” “Gaṅgā, bhante, nadī pācīnaninnā pācīnapoṇā pācīnapabbhārā.
pācīnapabbhārā → pācīnapabbharā (pts)
“เพราะแม่น้ำคงคาไหลไปสู่ทิศปราจีน บ่าไปสู่ทิศปราจีน หลากไปสู่ทิศ ปราจีน พระพุทธเจ้าข้า
Sā na sukarā pacchāninnaṁ kātuṁ pacchāpoṇaṁ pacchāpabbhāraṁ.
kātuṁ pacchāpoṇaṁ → kātum pacchāpoṇam (pts)
ใคร ๆ จะทดแม่น้ำคงคานั้นให้ไหลไปข้างหลัง บ่าไปข้างหลัง หลากไปข้างหลังมิใช่ทำได้ง่าย
Yāvadeva pana so mahājanakāyo kilamathassa vighātassa bhāgī assā”ti.
yāvadeva → yāvadeva ca (bj) | mahā → S1-3 maha- (pts note) | yāvadeva → yāva deva (th) | mahājanakāyo → mahā janakāyo (pts) | assāti → assā ti (pts)
แต่หมู่มหาชนนั้นพึงมีส่วนแห่งความลำบาก เหน็ดเหนื่อยแน่นอน”

“Evameva kho, bhikkhave, bhikkhuṁ ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāventaṁ ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkarontaṁ rājāno vā rājamahāmattā vā mittā vā amaccā vā ñātī vā ñātisālohitā vā bhogehi abhihaṭṭhuṁ pavāreyyuṁ:
ñātisālohitā → sālohitā (bj, pts) | ñātī vā → (sya-all) | ñātī → ñāti (pts) | bhikkhuṁ → bhikkhu (bj: sīmu, sī.pævi, sī.pavi) | bhāventaṁ → bhāvento (bj: sīmu, sī.pævi, sī.pavi) | bahulīkarontaṁ → bahulīkaronto (bj: sīmu, sī.pævi, sī.pavi) | amaccā → S1-3 vāmaccā instead of vā a-. 5 So B1 and B2 whose the sheet ṭaṁ begins here; S1-3 evaṁ. (pts note) | evameva → evam eva (pts) | bhikkhuṁ ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāventaṁ ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkarontaṁ → bhikkhum ariyam aṭṭhaṅgikam maggam bhāventam ariyam a maggam bahulīkarontam (pts) | abhihaṭṭhuṁ → abhihaṭṭhum (pts)
“อุปมานี้แม้ฉันใด อุปไมยก็ฉันนั้นเหมือนกัน พระราชา มหาอำมาตย์ของ พระราชา มิตร อำมาตย์ ญาติ สาโลหิต ก็ตาม พึงปวารณาภิกษุผู้เจริญ อริยมรรคมีองค์ ๘ ทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากเพื่อให้ยินดียิ่งด้วยโภคทรัพย์ ทั้งหลายว่า
‘ehambho purisa, kiṁ te ime kāsāvā anudahanti,
ehambho → evambho (bj: sīmu, sī.pævi, sī.pavi) | Ehambho → S1-3 evambho B1 etambho. (pts note) | anudahanti → B2 anudu (or da?) tanti. 8 S1-3 kabalī (S3 liṁ) manumāssaṁcarasi. (pts note) | kiṁ te → kinte (bjt, th)
‘มาเถิดพระคุณเจ้าผู้เจริญ ผ้ากาสาวะเหล่านี้ทำให้ท่านเร่าร้อนมิใช่หรือ
kiṁ muṇḍo kapālamanusaṁcarasi.
kapālamanusaṁcarasi → kapālamanussiyaṁ carasi (sya-all) | kapālamanusaṁcarasi → kapālamanusañcarasi (bjt) | kiṁ → kim (pts) | kapālamanusaṁcarasi → kapālam anusaṁcarasi (pts)
ท่านจะเป็นคนหัวโล้นเที่ยวถือกระเบื้องไปทำไม
Ehi, hīnāyāvattitvā bhoge ca bhuñjassu, puññāni ca karohī’ti.
bhuñjassu → bhuñjassa (pts) | karohīti → karohī ti (pts)
เชิญเถิด เชิญท่านกลับมาเป็น คฤหัสถ์ใช้สอยโภคทรัพย์และทำบุญเถิด’
So vata, bhikkhave, bhikkhu ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāvento ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkaronto sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
hīnāyāvattissatīti → hīnāyāvatteyyāti (bj) | hīnāyāvattissatīti netaṁ → hīnāyāvattissati netam (pts) | hīnāyāvatteyyāti → hīnāyāvattissatīti (bj: machasaṁ, syā) | hīnāyāvattissati → S1-3 -vatteyyāti. (pts note) | ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ → a amaggam (pts) | ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ → a a maggam (pts) | sikkhaṁ → sikkham (pts)
เป็นไปไม่ได้เลยที่ภิกษุนั้นผู้เจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้ มาก จักบอกคืนสิกขากลับมาเป็นคฤหัสถ์
Taṁ kissa hetu?ข้อนั้นเพราะเหตุไร Yañhi taṁ, bhikkhave, cittaṁ dīgharattaṁ vivekaninnaṁ vivekapoṇaṁ vivekapabbhāraṁ taṁ vata hīnāyāvattissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
yañhi → yaṁ hi (bjt) | yañhi taṁ → yañhitam (pts) | vivekapoṇaṁ vivekapabbhāraṁ → vivekapoṇam vivekapabbhāram (pts) | hīnāyāvattissatīti netaṁ ṭhānaṁ → hīnāyāvattissatī ti netam ṭhānam (pts)
เพราะเป็นไปไม่ได้ เลยที่จิตนั้นอันน้อมไปในวิเวก โน้มไปในวิเวก โอนไปในวิเวกตลอดกาลนานแล้ว จักเวียน มาเพื่อเป็นคฤหัสถ์

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkaroti?ภิกษุเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มาก อย่างไร Idha, bhikkhave, bhikkhu sammādiṭṭhiṁ bhāveti vivekanissitaṁ …pe… sammāsamādhiṁ bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ …
vivekanissitaṁ → (bj); vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ (sya-all) | virāganissitaṁ → nirāganissitaṁ (sya-all) | vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ → viveka virāganirodhanissitaṁ vossaggaparināmiṁ (pts) | sammādiṭṭhiṁ → sammādiṭṭhim (pts) | sammāsamādhiṁ → sammāsamādhim (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ๑. เจริญสัมมาทิฏฐิอันอาศัยวิเวก อาศัยวิราคะ อาศัยนิโรธ น้อมไป ในโวสสัคคะ ฯลฯ ๘. เจริญสัมมาสมาธิอันอาศัยวิเวก อาศัยวิราคะ อาศัยนิโรธ น้อมไป ในโวสสัคคะ
evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti, ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkarotī”ti.ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มาก อย่างนี้แล”

(Yadapi balakaraṇīyaṁ, tadapi vitthāretabbaṁ.)
vitthāretabbaṁ → This phrase in B1-2 only. (pts note) | yadapi → yad api (pts) | tadapi → tad api (pts)
(พึงเพิ่มข้อความให้พิสดารเหมือนพลสูตรฉะนั้น)

Dvādasamaṁ.
dvādasamaṁ → vitthāretabbāni (bjt)
นทีสูตรที่ ๑๒ จบ

Balakaraṇīyavaggo chaṭṭho.
chaṭṭho → cuddasamo tatruddānaṁ (bj) | chaṭṭho → samatto (th)

Tassuddānaṁรวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

Balaṁ bījañca nāgo ca, rukkho kumbhena sūkiyā;
Balaṁ → S1-3 mūla. (pts note) | bījañca → bījaṁ ca (bjt) | nāgo ca → nāgoca (pts) rukkho → rukkhaṁ (bj) | sūkiyā ākāsena ca dve → sūkināākāsena duve (bj) | Sūkiyā → S1-3 rukkha. 5 S1-3 sūkitaṁ. (pts note)
๑. พลสูตร ๒. พีชสูตร ๓. นาคสูตร ๔. รุกขสูตร ๕. กุมภสูตร ๖. สูกสูตร
Ākāsena ca dve meghā, nāvā āgantukā nadīti.
nadīti → S1 na, S3 nadī. 7 in B1-2 only. (pts note) | nadīti → nadī ti (bjt)
๗. อากาสสูตร ๘. ปฐมเมฆสูตร ๙. ทุติยเมฆสูตร ๑๐. นาวาสูตร ๑๑. อาคันตุกสูตร ๑๒. นทีสูตร

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · ไทย