Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 47.9สังยุตตนิกาย
  • 1. Ambapālivagga

Gilānasutta๙ คิลานสูตร

Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ → (pts) | sutaṁ → this phrase in B1-2 only. (pts note) | evaṁ me → evamme (th)
ข้าพเจ้าได้สดับมาอย่างนี้
ekaṁ samayaṁ bhagavā vesāliyaṁ viharati veḷuvagāmake.
veḷuvagāmake → beluvagāmake (bj, pts1ed); veluvagāmake (sya-all, km) | veḷuvagāmake → beluvagāmake (pts) | beluvagāmake → veḷuvagāmake (bj: machasaṁ) | veḷuvagāmake → beluvagāmake (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | Beluvagāmake → B1-3 velu- S3 beḷu- both always. (pts note) | ekaṁ samayaṁ → ekam samayam (pts)
สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ เวฬุวคาม เขตกรุงเวสาลี
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:
Bhagavā → S1 bhikkhave. (pts note)
ณ ที่นั้นแล พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า
“etha tumhe, bhikkhave, samantā vesāliyā yathāmittaṁ yathāsandiṭṭhaṁ yathāsambhattaṁ vassaṁ upetha.
samantā → sāmantā (bj) | sāmantā → samantā (bj: machasaṁ, syā) | samantā → S1-3 sāmantā corrected from sa- in S3. (pts note) | mittaṁ → S3 yathānimittaṁ. (pts note) | sambhattaṁ → S3 sambhataṁ. (pts note) | yathāmittaṁ yathāsandiṭṭhaṁ yathāsambhattaṁ vassaṁ → yathā mittaṁ yathā sandiṭṭhaṁ yathā sambhattaṁ vassam (pts) | + → gacchatha (pts)
“มาเถิด ภิกษุ ทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงเข้าจำพรรษารอบกรุงเวสาลี ตามที่ที่มีเพื่อน ตามที่ ที่มีคนเคยคบกัน ตามที่ที่มีคนเคยคบกันมา
Idhevāhaṁ veḷuvagāmake vassaṁ upagacchāmī”ti.
veḷuvagāmake → beluvagāmake (bj); veluvagāmake (sya-all)
เราก็จะเข้าจำพรรษาในเวฬุวคามนี้ เหมือนกัน”

“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paṭissutvā samantā vesāliyā yathāmittaṁ yathāsandiṭṭhaṁ yathāsambhattaṁ vassaṁ upagacchuṁ.
samantā → sāmantā (bj) | upagacchuṁ → upagañchuṁ (bj) | samantā → S1 sā- (pts note) | sambhattaṁ → S3 -bhataṁ corrected from -bhattaṁ. (pts note) | evaṁ bhanteti → evambhanteti (th) | evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts) | yathāmittaṁ yathāsandiṭṭhaṁ yathāsambhattaṁ vassaṁ upagacchuṁ → yathā mittam yathā sandiṭṭham yathā sambhattaṁ vassam upagañchuṁ (pts)
ภิกษุเหล่านั้นทูลรับสนองพระดำรัสแล้วเข้าจำพรรษารอบกรุงเวสาลี ตามที่ที่มีเพื่อน ตามที่ที่มีคนเคยคบกัน ตามที่ที่มีคนเคยคบกันมา ส่วนพระผู้มี พระภาคก็ทรงเข้าจำพรรษาในเวฬุวคามนั้นเอง
Bhagavā pana tattheva veḷuvagāmake vassaṁ upagacchi.
upagacchi → upagañchi (bj, pts1ed) | veḷuvagāmake → beluvagāmake (bj); veluvagāmake (sya-all) | veḷuvagāmake vassaṁ upagacchi → beluvagāmake vassam upagañchi (pts) | beluvagāmake → bhagavā pana beluvagāmake (bj: sī.pævi, sī.pavi) | upagacchi → upagañchi (cck: sī. pī.) | tattheva → missing in S1-3. (pts note) | upagañchi → B1-2 -gacchanti -gacchati. (pts note)
ครั้นเมื่อพระผู้มีพระภาคทรงเข้าจำพรรษาแล้ว

Atha kho bhagavato vassūpagatassa kharo ābādho uppajji, bāḷhā vedanā vattanti māraṇantikā.
uppajji → uppajjati (sya-all) | māraṇantikā → maraṇantikā (sya-all) | vassūpagatassa → vassupagatassa (pts) | māraṇantikā → B1 maraṇa- (pts note)
ทรงพระประชวรอย่าง รุนแรง มีทุกขเวทนาอย่างแสนสาหัส จวนเจียนปรินิพพาน
Tatra sudaṁ bhagavā sato sampajāno adhivāsesi avihaññamāno.
tatra → tā (bj) | adhivāsesi → adhivāseti (sya-all) | tā → tatra sudaṁ (bj: machasaṁ, syā) | tatra → S1-3 tā. (pts note) | sudaṁ → sudam (pts)
พระองค์ทรงมี สติสัมปชัญญะ ทรงอดกลั้น
Atha kho bhagavato etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
ไม่พรั่นพรึง ทรงพระดำริว่า

“na kho me taṁ patirūpaṁ, yohaṁ anāmantetvā upaṭṭhāke anapaloketvā bhikkhusaṅghaṁ parinibbāyeyyaṁ.
me taṁ → pana metaṁ (bj) | kho → kho pana (pts) | taṁ patirūpaṁ yohaṁ → tam paṭirūpaṁ yo ham (pts) | parinibbāyeyyaṁ → parinibbāpeyyaṁ (bj: sī.pævi) | anāmantetvā → S3 āmantetvā. (pts note) | bhikkhusaṅgham → S1-3 -saṅghe. (pts note) | parinibbāyeyyaṁ → B1-2 -nibbāyeyya S1 -nibbāpeyyaṁ. (pts note) | me taṁ patirūpaṁ yohaṁ anāmantetvā → pana metampaṭirūpaṁ yohamanāmantetvā (th) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005)
“การที่เราไม่บอกผู้ อุปัฏฐาก ไม่อำลาภิกษุสงฆ์ปรินิพพานนั้น ไม่เหมาะแก่เรา
Yannūnāhaṁ imaṁ ābādhaṁ vīriyena paṭipaṇāmetvā jīvitasaṅkhāraṁ adhiṭṭhāya vihareyyan”ti.
paṭippaṇāmetvā → paṭipaṇāmetvā (bj: machasaṁ) | yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | vīriyena paṭipaṇāmetvā → viriyena paṭippaṇāmetvā (bjt, th)
ทางที่ดี เราควรใช้ ความเพียรขับไล่อาพาธนี้ ดำรงชีวิตสังขารอยู่ต่อไป”
Atha kho bhagavā taṁ ābādhaṁ vīriyena paṭipaṇāmetvā jīvitasaṅkhāraṁ adhiṭṭhāya vihāsi.
paṭipaṇāmetvā → paṭippaṇāmetvā (bj, sya-all) | vīriyena paṭipaṇāmetvā jīvitasaṅkhāraṁ → viriyena patipaṇāmetvā jīvitasaṅkhāram (pts) | vīriyena paṭipaṇāmetvā → viriyena paṭippaṇāmetvā (bjt, th) | taṁ → tam (pts)
ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคทรงใช้ความเพียรขับไล่พระอาการประชวรนั้น ทรงดำรงชีวิตสังขารอยู่
Atha kho bhagavato so ābādho paṭippassambhi.
paṭippassambhi → ( ) dī. ni. 2.164 dissati (cck note)
อาการพระประชวรจึงสงบ เมื่อพระผู้มีพระภาคทรงหาย

Atha kho bhagavā gilānā vuṭṭhito aciravuṭṭhito gelaññā vihārā nikkhamitvā vihārapacchāyāyaṁ paññatte āsane nisīdi.
gilānā vuṭṭhito → gilānavuṭṭhito (saddanīti) | vihārapacchāyāyaṁ → vihārapacchāchāyāyaṁ (pts1ed) | vihārā nikkhamitvā → (bj, sya-all) | nikkhamitvā vihārapacchāyāyaṁ → nikkhāmitvā vihārapacchā chāyāyam (pts) | vuṭṭhito → gilānavuṭṭhito (bj: machasaṁ) | vihārapacchāyāyaṁ → vihārapacchāchāyāyaṁ (bj: sī.pævi, sī.pavi, syā) | vuṭṭhito → gilānavuṭṭhito (cck: saddanīti) | vihārapacchāyāyaṁ → vihārapacchāchāyāyaṁ (cck: bahūsu) | aciravuṭṭhito → B1 -vuṭṭhite. (pts note) | nikkhāmitvā → S1-3 omit vihārā nikkhamitvā. (pts note) | chāyāyam → S3 yāyaṁ. (pts note)
จากพระประชวร หายจากพระอาการไข้ไม่นาน ได้เสด็จออกจากพระวิหาร ไป ประทับนั่งบนพุทธอาสน์ที่ปูลาดไว้แล้วในร่มเงาพระวิหาร
Atha kho āyasmā ānando yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
bhagavantaṁ etadavoca diṭṭho me → bhagavantam etad avoca diṭṭhā (pts) | etadavoca → “diṭṭho me bhante bhagavato phāsu” iti pāṭho machasaṁ potthake ettha dissate (bj note) | ekamantaṁ nisīdi ekamantaṁ → ekam antaṁ nīsīdi ekam antaṁ (pts)
ทีนั้น ท่านพระอานนท์เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาท แล้ว นั่ง ณ ที่สมควร ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า

“diṭṭho me, bhante, bhagavato phāsu;“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ diṭṭhaṁ, bhante, bhagavato khamanīyaṁ;เมื่อข้าพระองค์ได้เห็นพระสุขภาพของพระองค์แล้ว diṭṭhaṁ, bhante, bhagavato yāpanīyaṁ.
diṭṭhā → B1-2 diṭṭhaṁ. (pts note)
ได้เห็นพระองค์ทรงอดทนต่อ ทุกขเวทนาแล้ว
Api ca me, bhante, madhurakajāto viya kāyo, disāpi me na pakkhāyanti, dhammāpi maṁ nappaṭibhanti bhagavato gelaññena.
ca → (bj, sya-all, pts) | nappaṭibhanti → na paṭibbanti (pts) | gelaññena → gelāññena (pts) | pi → B1 inserts naṁ. (pts note) | disāpi → disā pi (pts) | dhammāpi → dhammā pi (pts)
ทำให้ร่างกายของข้าพระองค์อ่อนเปลี้ยประดุจคนเมา ข้าพระองค์ รู้สึกมืดทุกด้าน แม้ธรรมก็ไม่ปรากฏแก่ข้าพระองค์อีกแล้ว เพราะพระอาการไข้ของ พระผู้มีพระภาค
Api ca me, bhante, ahosi kācideva assāsamattā:
assāsamattā → assādamattā (bj: sī.pævi, sī.pavi) | assāsamattā → B2 asāsa- S1-3 assādamattaṁ (S1 -matta). (pts note) | api ca → apica (th) | kācideva → kācid eva (pts)
แต่ข้าพระองค์ก็ยังเบาใจอยู่หน่อยหนึ่งว่า
‘na tāva bhagavā parinibbāyissati, na yāva bhagavā bhikkhusaṅghaṁ ārabbha kiñcideva udāharatī’”ti.
yāva → tāva (bj, sya-all, pts) | parinibbāyissati → paribbāyissati (sya-all) | eva → S1-3 kiñci. (pts note) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṅgham (pts) | kiñcideva udāharatīti → kiñcid eva udāharatī ti (pts)
‘พระผู้มีพระภาคจะยัง ไม่ปรินิพพานตราบเท่าที่ยังไม่ได้ปรารภภิกษุสงฆ์แล้วตรัสพระพุทธพจน์อย่างใด อย่างหนึ่ง”

“Kiṁ pana dāni, ānanda, bhikkhusaṅgho mayi paccāsīsati?
paccāsīsati → paccāsiṁsati (bj, sya-all, km, pts1ed) | paccāsīsati → paccāsiṁsati (pts) | paccāsīsati → paccāsiṁsati (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | paccāsiṁsati → B1-2 -sīsati. (pts note) | kiṁ pana dāni → kimpanadāni (bjt) | pana dāni → panadāni (th) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (ms2005) | kiṁ → kim (pts)
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “อานนท์ ภิกษุสงฆ์ยังจะหวังได้อะไรในเราอีกเล่า
Desito, ānanda, mayā dhammo anantaraṁ abāhiraṁ karitvā.
karitvā → katvā (bj, pts) | katvā → B1-2 karitvā. (pts note) | anantaraṁ → anantaram (pts)
ธรรมที่เราแสดงแล้วไม่มีในไม่มีนอก ในเรื่องธรรมทั้งหลาย
Natthānanda, tathāgatassa dhammesu ācariyamuṭṭhi.ตถาคตไม่มีอาจริยมุฏฐิ ผู้ที่คิดว่า

Yassa nūna, ānanda, evamassa:
yassa nūna ānanda → yannūnānanda (sya-all) | yassa → yannūna (bj: syā)
เราเท่านั้นจักเป็นผู้บริหารภิกษุสงฆ์ต่อไป
‘ahaṁ bhikkhusaṅghaṁ pariharissāmī’ti vā, ‘mamuddesiko bhikkhusaṅgho’ti vā, so nūna, ānanda, bhikkhusaṅghaṁ ārabbha kiñcideva udāhareyya.
nūna ānanda → nūnānanda (sya-all) | nūna ānanda bhikkhusaṅghaṁ → nūnānanda bhikkhusaṅgham (pts) | so → B1 yaṁ. (pts note) | nūnānanda → S1-3 nūna ānanda. (pts note) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005) | bhikkhusaṅghoti → bhikkhusaṁghoti (ms2005) | ahaṁ bhikkhusaṅghaṁ → aham bhikkhusaṅgham (pts) | bhikkhusaṅghoti → bhikkhusaṅgho ti (pts) | kiñcideva → kiñcid eva (pts)
หรือว่า ภิกษุสงฆ์จะต้องยึด เราเท่านั้นเป็นหลัก ผู้นั้นจะต้องปรารภภิกษุสงฆ์แล้วกล่าวอย่างใดอย่างหนึ่งเป็นแน่
Tathāgatassa kho, ānanda, na evaṁ hoti:
evaṁ → evam (pts)
แต่ตถาคตไม่คิดว่า
‘ahaṁ bhikkhusaṅghaṁ pariharissāmī’ti vā, ‘mamuddesiko bhikkhusaṅgho’ti vā.
ahaṁ bhikkhusaṅghaṁ pariharissāmīti → aham bhikkhusaṅgham pariharissamī ti (pts) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005) | bhikkhusaṅghoti → bhikkhusaṁghoti (ms2005) | bhikkhusaṅghoti → bhikkhusaṅgho ti (pts)
เราเท่านั้นจักเป็นผู้บริหารภิกษุสงฆ์ต่อไป หรือว่า ภิกษุสงฆ์จะ ต้องยึดเราเท่านั้นเป็นหลัก
Sa kiṁ, ānanda, tathāgato bhikkhusaṅghaṁ ārabbha kiñcideva udāharissati.
kiṁ → so nūna (cck: sī. pī.) | sa kiṁ → sakiṁ (bjt) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005) | sa kiṁ → sakim (pts) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṅgham (pts) | kiñcideva → kiñcid eva (pts)
แล้วทำไมตถาคตจะต้องปรารภภิกษุสงฆ์กล่าวอย่างใด อย่างหนึ่งอีกเล่า

Etarahi kho panāhaṁ, ānanda, jiṇṇo vuddho mahallako addhagato vayoanuppatto.
panāhaṁ ānanda → panānanda (bj) | vayoanuppatto āsītiko → vayo anuppatto āsītiyo (bj); vayo anuppatto asītiko (sya-all, pts) | vuddho → vuḍḍho (sya-all) | vuddho → B1 buddho. (pts note) | panāhaṁ → panāham (pts)
บัดนี้เราเป็นผู้ชรา แก่ เฒ่า ล่วงกาลมานาน ผ่านวัยมามาก
Āsītiko me vayo vattati.
vayo → vasso (pts) | vasso → S1-3 vayo. (pts note) | āsītiko → āsītiyo (bjt) | āsītiko → asītiko (th, pts)
เรามีวัย ๘๐ ปี
Seyyathāpi, ānanda, jajjarasakaṭaṁ veḷamissakena yāpeti;
jajjarasakaṭaṁ → jarasakaṭaṁ (sya-all, pts1ed) | veḷamissakena → veḷumissakena (bj, sya-all, km); vegamissakena (bj); vedhamissakena (pts1ed, mr); vekhamissakena (mr) | jajjarasakaṭaṁ veḷamissakena → jarasakaṭaṁ veḷumissakena (sya-all); jarasakaṭam vedhamissakena (pts) | jajjarasakaṭaṁ → jarasakaṭaṁ – (bj note) | veḷumissakena → veghamissakena (bj: sī.pævi, sī.pavi); vekhamissakena (bj: machasaṁ); vedhamissakena (bj: PTS) | jajjarasakaṭaṁ → jarasakaṭaṁ (cck: sabbattha) | veḷamissakena → vegamissakena (cck: sī.); veḷumissakena (cck: syā. kaṁ.); vedhamissakena (cck: pī. ka.); vekhamissakena (cck: ka.) | vedhamissakena → B2 vekha- S1-3 vegha- always. (pts note)
ร่างกายของตถาคตยังเป็นไปได้ก็เหมือนกับเกวียนเก่าที่ซ่อมแซม ด้วยไม้ไผ่
evameva kho, ānanda, veḷamissakena maññe tathāgatassa kāyo yāpeti.
veḷamissakena → veḷumissakena (bj); vedhamissakena (cck, pts); veḷumissako (sya-all) | vedhamissakena → B1 -missako. (pts note) | evameva → evam eva (pts)
ฉะนั้น ร่างกายของตถาคตยังสบายขึ้น

Yasmiṁ, ānanda, samaye tathāgato sabbanimittānaṁ amanasikārā ekaccānaṁ vedanānaṁ nirodhā animittaṁ cetosamādhiṁ upasampajja viharati, phāsutaro, ānanda, tasmiṁ samaye tathāgatassa kāyo hoti.
phāsutaro → phāsutaraṁ (bahūsu) | tathāgatassa kāyo hoti → tathāgatassa hoti (bahūsu) | phāsutaro → phāsutaraṁ (bj, sya-all, pts) | kāyo → (bj, sya-all) | phāsutaro → phāsutaraṁ (cck: sabbattha) | hoti → tathāgatassa hoti (cck: bahūsu) | nirodhā → missing in S3. (pts note) | sabbanimittānaṁ → sabbanimittānam (pts) | ekaccānaṁ → ekaccānam (pts) | animittaṁ cetosamādhiṁ → animittam cetosamādhim (pts) | phāsutaro → phāsutaram (pts)
ก็เพราะในเวลาที่ตถาคตเข้า เจโตสมาธิอันไม่มีนิมิต เพราะไม่ใส่ใจนิมิตทุกอย่าง และเพราะดับเวทนาบางอย่าง ได้เท่านั้น

Tasmātihānanda, attadīpā viharatha attasaraṇā anaññasaraṇā, dhammadīpā dhammasaraṇā anaññasaraṇā.
tasmātihānanda → tasmā tihānanda (th) | tasmātihānanda → tasmā ti hānanda (pts)
เธอทั้งหลายจงมีตนเป็นเกาะ มีตนเป็นที่พึ่ง อย่ามีสิ่งอื่นเป็นที่พึ่งเลย มีธรรมเป็นเกาะ มีธรรมเป็นที่พึ่ง อย่ามีสิ่งอื่นเป็นที่พึ่งอยู่เถิด

Kathañcānanda, bhikkhu attadīpo viharati attasaraṇo anaññasaraṇo, dhammadīpo dhammasaraṇo anaññasaraṇo?
kathañcānanda → kathañca ānanda (sya-all)
ภิกษุจะชื่อว่ามีตนเป็นเกาะ มีตนเป็นที่พึ่ง ไม่มีสิ่งอื่นเป็นที่พึ่ง มีธรรม เป็นเกาะ มีธรรมเป็นที่พึ่ง ไม่มีสิ่งอื่นเป็นที่พึ่งอยู่ อย่างไร
Idhānanda, bhikkhu kāye kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ;คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ๑. พิจารณาเห็นกายในกายอยู่ มีความเพียร มีสัมปชัญญะ มีสติ กำจัดอภิชฌาและโทมนัสในโลกได้ vedanāsu …pe…๒. พิจารณาเห็นเวทนาในเวทนาทั้งหลาย ... citte …pe…๓. พิจารณาเห็นจิตในจิต ... dhammesu dhammānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.
abhijjhādomanassaṁ → abhijjhādomanassam (pts)
๔. พิจารณาเห็นธรรมในธรรมทั้งหลายอยู่ มีความเพียร มี สัมปชัญญะ มีสติ กำจัดอภิชฌาและโทมนัสในโลกได้
Evaṁ kho, ānanda, bhikkhu attadīpo viharati attasaraṇo anaññasaraṇo, dhammadīpo dhammasaraṇo anaññasaraṇo.
anaññasaraṇo → anaññāsaraṇo (pts)
ภิกษุจะชื่อว่ามีตนเป็นเกาะ มีตนเป็นที่พึ่ง ไม่มีสิ่งอื่นเป็นที่พึ่ง มีธรรมเป็น เกาะ มีธรรมเป็นที่พึ่ง ไม่มีสิ่งอื่นเป็นที่พึ่งอยู่ อย่างนี้แล

Ye hi keci, ānanda, etarahi vā mamaccaye vā attadīpā viharissanti attasaraṇā anaññasaraṇā, dhammadīpā dhammasaraṇā anaññasaraṇā; tamatagge mete, ānanda, bhikkhū bhavissanti ye keci sikkhākāmā”ti.
sikkhākāmāti navamaṁ → sikkhākāmā ti savatthi (pts) | mamaccaye → B1 mapaccaye. (pts note) | tamatagge → S3 tamatamagge- (pts note) | me → B1 pe. (pts note) | mete → me te (bjt, pts) | dhammasaraṇā → dhammarasaṇā (th) | tamatagge mete → tamataggeme te (th)
อานนท์ ภิกษุเหล่าใดเหล่าหนึ่งในบัดนี้ก็ดี ในเวลาที่เราล่วงไปก็ดี จักมีตน เป็นเกาะ มีตนเป็นที่พึง ไม่มีสิ่งอื่นเป็นที่พึ่ง มีธรรมเป็นเกาะ มีธรรมเป็นที่พึ่ง ไม่มีสิ่งอื่นเป็นที่พึ่งอยู่ ภิกษุเหล่านั้นจักเป็นผู้เลิศกว่าภิกษุผู้ใคร่ต่อการศึกษา”

Navamaṁ.
Savatthi → in B1 only. (pts note)
คิลานสูตรที่ ๙ จบ

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · ไทย