Navakammikasutta๑๗ นวกัมมิกสูตร
Ekaṁ samayaṁ bhagavā kosalesu viharati aññatarasmiṁ vanasaṇḍe.สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ ราวป่าแห่งหนึ่ง แคว้น โกศล
Tena kho pana samayena navakammikabhāradvājo brāhmaṇo tasmiṁ vanasaṇḍe kammantaṁ kārāpeti.
navakammikabhāradvājo → navakammika-bhāradvājo (pts)สมัยนั้น นวกัมมิกภารทวาชพราหมณ์ให้คนทำงานอยู่ในราวป่านั้น
Addasā kho navakammikabhāradvājo brāhmaṇo bhagavantaṁ aññatarasmiṁ sālarukkhamūle nisinnaṁ pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā.
navakammikabhāradvājo → navakammika-bhāradvājo (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts) | sālarukkhamūle → sāla-rukkhamūle (pts) | pallaṅkaṁ → pallaṅkam (pts) | satiṁ → satim (pts)เขาได้เห็น พระผู้มีพระภาคซึ่งประทับนั่งคู้บัลลังก์ ตั้งพระกายตรง ดำรงสติไว้เฉพาะหน้า ที่โคนไม้สาละแห่งหนึ่ง
Disvānassa etadahosi:
disvānassa etadahosi → disvān-assa etad ahosi (pts)ได้มีความคิดดังนี้ว่า
“ahaṁ kho imasmiṁ vanasaṇḍe kammantaṁ kārāpento ramāmi.
kho → kho pana (bj) | pana → “pana” ithi natthi (bj: machasaṁ, syā, PTS)“เราให้คนทำงานอยู่ในราวป่าจึงยินดี
Ayaṁ samaṇo gotamo kiṁ kārāpento ramatī”ti?
samaṇo gotamo → samaṇopi (sya-all) | ramatīti → ramatī ti (pts)ส่วนพระสมณะนี้ให้คนทำอะไรอยู่จึงยินดี”
Atha kho navakammikabhāradvājo brāhmaṇo yena bhagavā tenupasaṅkami. upasaṅkamitvā bhagavantaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
navakammikabhāradvājo → navakammika-bhāradvājo (pts) | tenupasaṅkami → ten-upasaṅkami (pts)ลำดับนั้น นวกัมมิกภารทวาชพราหมณ์จึงเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับแล้ว ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคด้วยคาถาว่า
“Ke nu kammantā karīyanti, bhikkhu sālavane tava;
karīyanti → kayiranti (bj, sya-all, pts) | kayiranti → karīyanti (bj: machasaṁ) | kayiranti → S1-3 kammantatā (S1 kammantakātā) kayira. (pts note) tava → bhava (sya-all)ภิกษุ ท่านทำงานอะไร จึงอยู่ในป่าไม้สาละ Yadekako araññasmiṁ, ratiṁ vindati gotamo”ti.
yadekako → yad ekako (pts) vindati gotamoti → vindasi gotamāti (bj) | gotamāti → vindati gotamoti (bj: machasaṁ, syā, PTS) | Gotamo → S1-3 vindasi Gotamāti. (pts note) | gotamoti → gotamo ti (pts)พระโคดมอยู่ในป่าแต่ผู้เดียว ได้ความยินดีอะไรหรือ“Na me vanasmiṁ karaṇīyamatthi, ucchinnamūlaṁ me vanaṁ visūkaṁ;
na → na ca (sya-all) | na → na ca me (bj: sīmu3, syā) | karaṇīyamatthi → karaṇīyam atthi (pts) visūkaṁ svāhaṁ → visukaṁ sohaṁ (pts) | ucchinnamūlaṁ → S1-3 ubhinna- (pts note) | visukaṁ → S1-3 visukkhaṁ. (pts note)พระผู้มีพระภาคตรัสว่า เราไม่ได้ทำงานอะไรในป่าหรอก ป่าคือกิเลสอันเป็นข้าศึกถูกเราถอนรากเหง้าหมดแล้ว Svāhaṁ vane nibbanatho visallo, eko rame aratiṁ vippahāyā”ti.
svāhaṁ → sobhaṁ (bj: PTS) | so-haṁ → B. svāhaṁ; S1 yohaṁ. (pts note) vippahāyāti → vippahāyā ti (pts)เราไม่มีป่าคือกิเลส ปราศจากลูกศรคือกิเลส ละความไม่ยินดี ยินดีอยู่ในป่าแต่ผู้เดียว
Evaṁ vutte, navakammikabhāradvājo brāhmaṇo bhagavantaṁ etadavoca:
navakammikabhāradvājo → navakammika-bhāradvājo (pts) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)เมื่อพระผู้มีพระภาคตรัสอย่างนี้แล้ว นวกัมมิกภารทวาชพราหมณ์ได้กราบทูล พระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
“abhikkantaṁ, bho gotama …pe…
gotama → gotama abhikkantaṁ bho gotama (sya-all) | + → abhikkantam bho gotama (pts)“ข้าแต่พระโคดมผู้เจริญ พระภาษิตของพระองค์ชัดเจน ไพเราะยิ่งนัก ข้าแต่พระโคดมผู้เจริญ พระภาษิตของพระองค์ชัดเจนไพเราะยิ่งนัก ฯลฯ
upāsakaṁ maṁ bhavaṁ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.
saraṇaṁ gatanti → saraṇaṅgatanti (th) | gatanti → gatan ti (pts)ขอพระโคดมผู้เจริญโปรดทรงจำข้าพระองค์ว่าเป็นอุบาสกผู้ถึงสรณะ ตั้งแต่ วันนี้เป็นต้นไปจนตลอดชีวิต” นวกัมมิกสูตรที่ ๗ จบ