Pilindavacchattheraapadāna
“Nagare haṁsavatiyā, āsiṁ dovāriko ahaṁ; Akkhobhaṁ amitaṁ bhogaṁ, ghare sannicitaṁ mama.
Rahogato nisīditvā, pahaṁsitvāna mānasaṁ;
pahaṁsitvāna mānasaṁ → sampahaṁsitva mānasaṁ (bj); sampahaṁsitvā mānasaṁ (pts-vp-pli1) Nisajja pāsādavare, evaṁ cintesahaṁ tadā.
1.1. Cintanākāra
‘Bahū medhigatā bhogā, phītaṁ antepuraṁ mama; Rājāpi sannimantesi, ānando pathavissaro.
Rājāpi → rājisi (mr)Ayañca buddho uppanno, adhiccuppattiko muni; Saṁvijjanti ca me bhogā, dānaṁ dassāmi satthuno.
Padumena rājaputtena, dinnaṁ dānavaraṁ jine; Hatthināge ca pallaṅke, apassenañcanappakaṁ.
Ahampi dānaṁ dassāmi, saṅghe gaṇavaruttame; Adinnapubbamaññesaṁ, bhavissaṁ ādikammiko.
Cintetvāhaṁ bahuvidhaṁ, yāge yassa sukhaṁphalaṁ; Parikkhāradānamaddakkhiṁ, mama saṅkappapūraṇaṁ.
Parikkhārāni dassāmi, saṅghe gaṇavaruttame; Adinnapubbamaññesaṁ, bhavissaṁ ādikammiko’.
1.2. Dānavatthusampādana
Naḷakāre upāgamma, chattaṁ kāresi tāvade; Chattasatasahassāni, ekato sannipātayiṁ.
Dussasatasahassāni, ekato sannipātayiṁ; Pattasatasahassāni, ekato sannipātayiṁ.
Vāsiyo satthake cāpi, sūciyo nakhachedane;
yo → so (mr) Heṭṭhāchatte ṭhapāpesiṁ, kāretvā tadanucchave.Vidhūpane tālavaṇṭe, morahatthe ca cāmare; Parissāvane teladhāre, kārayiṁ tadanucchave.
teladhāre → teladhare (bj)Sūcighare aṁsabaddhe, athopi kāyabandhane; Ādhārake ca sukate, kārayiṁ tadanucchave.
Paribhogabhājane ca, athopi lohathālake; Bhesajje pūrayitvāna, heṭṭhāchatte ṭhapesahaṁ.
Vacaṁ usīraṁ laṭṭhimadhuṁ, pipphalī maricāni ca; Harītakiṁ siṅgīveraṁ, sabbaṁ pūresi bhājane.
Upāhanā pādukāyo, atho udakapuñchane; Kattaradaṇḍe sukate, kārayiṁ tadanucchave.
Osadhañjananāḷī ca, salākā dhammakuttarā;
Osadhañjananāḷī ca → osathaṁ añjanāpica (sya1ed, sya2ed); osadhaṁ jananāliṁ ca (pts-vp-pli1) Kuñcikā pañcavaṇṇehi, sibbite kuñcikāghare.Āyoge dhūmanette ca, athopi dīpadhārake; Tumbake ca karaṇḍe ca, kārayiṁ tadanucchave.
Saṇḍāse pipphale ceva, athopi malahārake; Bhesajjathavike ceva, kārayiṁ tadanucchave.
Āsandiyo pīṭhake ca, pallaṅke caturomaye; Tadanucchave kārayitvā, heṭṭhāchatte ṭhapesahaṁ.
Uṇṇābhisī tūlabhisī, athopi pīṭhikābhisī;
pīṭhikābhisī → pīṭhakābhisiṁ (sya1ed, sya2ed); pīṭhakābhisī (mr) Bimbohane ca sukate, kārayiṁ tadanucchave.
Bimbohane → bibbohane (sya1ed, sya2ed, mr)Kuruvinde madhusitthe, telaṁ hatthappatāpakaṁ; Sipāṭiphalake sucī, mañcaṁ attharaṇena ca.
Senāsane pādapuñche, sayanāsanadaṇḍake; Dantapoṇe ca āṭalī, sīsālepanagandhake.
āṭalī → kathaliṁ (sya1ed, sya2ed); pāṭalī (pts-vp-pli1)Araṇī phalapīṭhe ca, pattapidhānathālake;
phalapīṭhe → palālapīṭhe (bj, pts-vp-pli1) Udakassa kaṭacchū ca, cuṇṇakaṁ rajanambaṇaṁ.
rajanambaṇaṁ → rajanammaṇaṁ (bj); rajanammanaṁ (pts-vp-pli1)Sammajjanaṁ udapattaṁ, tathā vassikasāṭikaṁ;
Sammajjanaṁ → sammuñjanaṁ (sya1ed, sya2ed); sammuñjaniṁ (?) Nisīdanaṁ kaṇḍucchādi, atha antaravāsakaṁ.Uttarāsaṅgasaṅghāṭī, natthukaṁ mukhasodhanaṁ; Biḷaṅgaloṇaṁ pahūtañca, madhuñca dadhipānakaṁ.
Biḷaṅgaloṇaṁ pahūtañca → bilaṅgaloṇabhūtañca (sya1ed, sya2ed, mr); bilaṅgaloṇaṁ bhūtaṁ ca (pts-vp-pli1)Dhūpaṁ sitthaṁ pilotiñca, mukhapuñchanasuttakaṁ;
Dhūpaṁ → puppha (sya1ed, sya2ed); pupphaṁ (pts-vp-pli1); dhūmaṁ (mr) Dātabbaṁ nāma yaṁ atthi, yañca kappati satthuno.Sabbametaṁ samānetvā, ānandaṁ upasaṅkamiṁ; Upasaṅkamma rājānaṁ, janetāraṁ mahesino;
mahesino → mahesinaṁ (si); mahāyasaṁ (sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1); mahissaraṁ (mr) Sirasā abhivādetvā, idaṁ vacanamabraviṁ.
1.3. Dānokāsayācanā
‘Ekato jātasaṁvaddhā, ubhinnaṁ ekato manaṁ;
manaṁ → yaso (sya1ed, sya2ed); yasaṁ (pts-vp-pli1); mano (?) Sādhāraṇā sukhadukkhe, ubho ca anuvattakā.Atthi cetasikaṁ dukkhaṁ, tavādheyyaṁ arindama; Yadi sakkosi taṁ dukkhaṁ, vinodeyyāsi khattiya’.
deyyāsi → deyyātha (mr)‘Tava dukkhaṁ mama dukkhaṁ, ubhinnaṁ ekato mano;
mano → manaṁ (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) Niṭṭhitanti vijānāhi, mamādheyyaṁ sace tuvaṁ’.
tuvaṁ → tavaṁ (bj, pts-vp-pli1)‘Jānāhi kho mahārāja, dukkhaṁ me dubbinodayaṁ; Pahu samāno gajjasu, ekaṁ te duccajaṁ varaṁ.
Yāvatā vijite atthi, yāvatā mama jīvitaṁ; Etehi yadi te attho, dassāmi avikampito.
Gajjitaṁ kho tayā deva, micchā taṁ bahu gajjitaṁ; Jānissāmi tuvaṁ ajja, sabbadhamme patiṭṭhitaṁ’.
sabbadhamme → saccadhamme (?)‘Atibāḷhaṁ nipīḷesi, dadamānassa me sato; Kiṁ te me pīḷitenattho, patthitaṁ te kathehi me’.
‘Icchāmahaṁ mahārāja, buddhaseṭṭhaṁ anuttaraṁ; Bhojayissāmi sambuddhaṁ, vajjaṁ me māhu jīvitaṁ’.
vajjaṁ → vañjhaṁ (?)‘Aññaṁ tehaṁ varaṁ dammi, mā yācittho tathāgataṁ;
yācittho tathāgataṁ → ayācito tathāgato (sya1ed, sya2ed, mr); ayācittho tathāgataṁ (pts-vp-pli1) Adeyyo kassaci buddho, maṇi jotiraso yathā’.‘Nanu te gajjitaṁ deva, yāva jīvitamattano;
jīvitamattano → jīvitamatthikaṁ (sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1); vijitamatthitaṁ (mr) Jīvitaṁ dadamānena, yuttaṁ dātuṁ tathāgataṁ’.
Jīvitaṁ → vijitaṁ (mr)‘Ṭhapanīyo mahāvīro, adeyyo kassaci jino; Na me paṭissuto buddho, varassu amitaṁ dhanaṁ’.
‘Vinicchayaṁ pāpuṇāma, pucchissāma vinicchaye; Yathāsaṇṭhaṁ kathessanti, paṭipucchāma taṁ tathā’.
Yathāsaṇṭhaṁ → yathāsantaṁ (bj); yathā saṇhaṁ (sya1ed, sya2ed); yathāsaṇhaṁ (pts-vp-pli1)Rañño hatthe gahetvāna, agamāsiṁ vinicchayaṁ; Purato akkhadassānaṁ, idaṁ vacanamabraviṁ.
‘Suṇantu me akkhadassā, rājā varamadāsi me; Na kiñci ṭhapayitvāna, jīvitampi pavārayi.
jīvitampi → vijitaṁpi (mr)Tassa me varadinnassa, buddhaseṭṭhaṁ variṁ ahaṁ; Sudinno hoti me buddho, chindatha saṁsayaṁ mama’.
‘Sossāma tava vacanaṁ, bhūmipālassa rājino; Ubhinnaṁ vacanaṁ sutvā, chindissāmettha saṁsayaṁ.
Sabbaṁ deva tayā dinnaṁ, imassa sabbagāhikaṁ;
sabbagāhikaṁ → sabbagāhitaṁ (sya1ed, sya2ed, mr) Na kiñci ṭhapayitvāna, jīvitampi pavārayi’.‘Kicchappattova hutvāna, yācī varamanuttaraṁ;
varamanuttaraṁ → yāvajīvamanuttaraṁ (sya1ed, sya2ed, mr) Imaṁ sudukkhitaṁ ñatvā, adāsiṁ sabbagāhikaṁ’.‘Parājayo tuvaṁ deva, assa deyyo tathāgato; Ubhinnaṁ saṁsayo chinno, yathāsaṇṭhamhi tiṭṭhatha’.
yathāsaṇṭhamhi → yathāsantamhi (bj)Rājā tattheva ṭhatvāna, akkhadassetadabravi; ‘Sammā mayhampi deyyātha, puna buddhaṁ labhāmahaṁ’.
‘Pūretvā tava saṅkappaṁ, bhojayitvā tathāgataṁ; Puna deyyāsi sambuddhaṁ, ānandassa yasassino’.
1.4. Nimantanakathā
Akkhadassebhivādetvā, ānandañcāpi khattiyaṁ; Tuṭṭho pamudito hutvā, sambuddhamupasaṅkamiṁ.
Upasaṅkamma sambuddhaṁ, oghatiṇṇamanāsavaṁ; Sirasā abhivādetvā, idaṁ vacanamabraviṁ.
‘Vasīsatasahassehi, adhivāsehi cakkhuma; Hāsayanto mama cittaṁ, nivesanamupehi me’.
Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṁ paṭiggaho; Mama saṅkappamaññāya, adhivāsesi cakkhumā.
Adhivāsanamaññāya, abhivādiya satthuno; Haṭṭho udaggacittohaṁ, nivesanamupāgamiṁ.
1.5. Dānapaṭiyādana
Mittāmacce samānetvā, idaṁ vacanamabraviṁ; ‘Sudullabho mayā laddho, maṇi jotiraso yathā.
Kena taṁ pūjayissāma, appameyyo anūpamo; Atulo asamo dhīro, jino appaṭipuggalo.
Tathāsamasamo ceva, adutiyo narāsabho; Dukkaraṁ adhikārañhi, buddhānucchavikaṁ mayā.
Nānāpupphe samānetvā, karoma pupphamaṇḍapaṁ; Buddhānucchavikaṁ etaṁ, sabbapūjā bhavissati’.
Uppalaṁ padumaṁ vāpi, vassikaṁ adhimuttakaṁ;
adhimuttakaṁ → atimuttakaṁ (pts-vp-pli1) Campakaṁ nāgapupphañca, maṇḍapaṁ kārayiṁ ahaṁ.
Campakaṁ → candanaṁ (mr)Satāsanasahassāni, chattacchāyāya paññapiṁ; Pacchimaṁ āsanaṁ mayhaṁ, adhikaṁ satamagghati.
Satāsanasahassāni, chattacchāyāya paññapiṁ; Paṭiyādetvā annapānaṁ, kālaṁ ārocayiṁ ahaṁ.
Ārocitamhi kālamhi, padumuttaro mahāmuni; Vasīsatasahassehi, nivesanamupesi me.
Dhārentaṁ uparicchattaṁ, suphullapupphamaṇḍape;
Dhārentaṁ uparicchattaṁ → dhārentamuparicchatte (bj); dhārentamuparicchattaṁ (pts-vp-pli1) Vasīsatasahassehi, nisīdi purisuttamo.‘Chattasatasahassāni, satasahassamāsanaṁ; Kappiyaṁ anavajjañca, paṭigaṇhāhi cakkhuma’.
Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṁ paṭiggaho; Mamaṁ tāretukāmo so, sampaṭicchi mahāmuni.
1.6. Dānakathā
Bhikkhuno ekamekassa, paccekaṁ pattamadāsahaṁ; Jahiṁsu sumbhakaṁ pattaṁ, lohapattaṁ adhārayuṁ.
sumbhakaṁ → pubbakaṁ (bj); sambhataṁ (sya1ed, sya2ed); pupphakaṁ (pts-vp-pli1); mattikaṁ (?)Sattarattindivaṁ buddho, nisīdi pupphamaṇḍape; Bodhayanto bahū satte, dhammacakkaṁ pavattayi.
Dhammacakkaṁ pavattento, heṭṭhato pupphamaṇḍape; Cullāsītisahassānaṁ, dhammābhisamayo ahu.
Sattame divase patte, padumuttaro mahāmuni; Chattacchāyāyamāsīno, imā gāthā abhāsatha.
1.7. Byākaraṇa
‘Anūnakaṁ dānavaraṁ, yo me pādāsi māṇavo; Tamahaṁ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
Hatthī assā rathā pattī, senā ca caturaṅginī; Parivāressantimaṁ niccaṁ, sabbadānassidaṁ phalaṁ.
Parivāressantimaṁ → taṁ (sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1)Hatthiyānaṁ assayānaṁ, sivikā sandamānikā; Upaṭṭhissantimaṁ niccaṁ, sabbadānassidaṁ phalaṁ.
Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Parivāressantimaṁ niccaṁ, sabbadānassidaṁ phalaṁ.
Saṭṭhi tūriyasahassāni, bheriyo samalaṅkatā; Vajjayissantimaṁ niccaṁ, sabbadānassidaṁ phalaṁ.
Chaḷāsītisahassāni, nāriyo samalaṅkatā; Vicittavatthābharaṇā, āmukkamaṇikuṇḍalā.
āmukkamaṇikuṇḍalā → āmuttamaṇikuṇḍalā (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1)Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Parivāressantimaṁ niccaṁ, sabbadānassidaṁ phalaṁ.
Tiṁsakappasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṁ devindo, devarajjaṁ karissati.
Sahassakkhattuṁ rājā ca, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṁ vipulaṁ, gaṇanāto asaṅkhiyaṁ.
Devaloke vasantassa, puññakammasamaṅgino; Devalokapariyantaṁ, ratanachattaṁ dharissati.
Icchissati yadā chāyaṁ, chadanaṁ dussapupphajaṁ;
yadā chāyaṁ → yadā vāyaṁ (sya1ed, sya2ed, mr); yadā cāyaṁ (pts-vp-pli1) Imassa cittamaññāya, nibaddhaṁ chādayissati.Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito; Puññakammena saṁyutto, brahmabandhu bhavissati.
Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
gottena → nāmena (sabbattha)Sabbametaṁ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapessati.
Pilindavacchanāmena, hessati satthusāvako;
Pilindavacchanāmena → pilindivacchanāmena (bj); pilindavaccho nāmena (sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) Devānaṁ asurānañca, gandhabbānañca sakkato.Bhikkhūnaṁ bhikkhunīnañca, gihīnañca tatheva so; Piyo hutvāna sabbesaṁ, viharissatināsavo’.
1.8. Dānānisaṁsakathā
Satasahasse kataṁ kammaṁ, phalaṁ dassesi me idha; Sumutto saravegova, kilese jhāpayī mama.
jhāpayī mama → jhāpayissati (si, pts-vp-pli1, mr); jhāpayiṁ ahaṁ (sya1ed, sya2ed)Aho me sukataṁ kammaṁ, puññakkhette anuttare; Yattha kāraṁ karitvāna, pattomhi acalaṁ padaṁ.
Anūnakaṁ dānavaraṁ, adāsi yo hi māṇavo; Ādipubbaṅgamo āsi, tassa dānassidaṁ phalaṁ.
1.8.1. Chattānisaṁsa
Chatte ca sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
Chatte ca sugate datvā → chatte sugate datvāna (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) Aṭṭhānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.Sītaṁ uṇhaṁ na jānāmi, rajojallaṁ na limpati; Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā.
Sukhumacchaviko homi, visadaṁ hoti mānasaṁ; Chattasatasahassāni, bhave saṁsarato mama.
Sabbālaṅkārayuttāni, tassa kammassa vāhasā; Imaṁ jātiṁ ṭhapetvāna, matthake dhārayanti me.
Kasmā imāya jātiyā, natthi me chattadhāraṇā;
Kasmā → tasmā (sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1, mr) Mama sabbaṁ kataṁ kammaṁ, vimuttichattapattiyā.
1.8.2. Dussānisaṁsa
Dussāni sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Aṭṭhānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Suvaṇṇavaṇṇo virajo, sappabhāso patāpavā; Siniddhaṁ hoti me gattaṁ, bhave saṁsarato mama.
Dussasatasahassāni, setā pītā ca lohitā; Dhārenti matthake mayhaṁ, dussadānassidaṁ phalaṁ.
Koseyyakambaliyāni, khomakappāsikāni ca; Sabbattha paṭilabhāmi, tesaṁ nissandato ahaṁ.
1.8.3. Pattānisaṁsa
Patte sugate datvāna, saṅghe gaṇavaruttame; Dasānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Suvaṇṇathāle maṇithāle, rajatepi ca thālake; Lohitaṅgamaye thāle, paribhuñjāmi sabbadā.
Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā; Lābhī annassa pānassa, vatthassa sayanassa ca.
Na vinassanti me bhogā, ṭhitacitto bhavāmahaṁ; Dhammakāmo sadā homi, appakleso anāsavo.
Devaloke manusse vā, anubandhā ime guṇā; Chāyā yathāpi rukkhassa, sabbattha na jahanti maṁ.
1.8.4. Vāsiānisaṁsa
Cittabandhanasambaddhā, sukatā vāsiyo bahū;
Cittabandhanasambaddhā → cittabandhanasampannā (mr) Datvāna buddhaseṭṭhassa, saṅghassa ca tathevahaṁ.Aṭṭhānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama; Sūro homavisārī ca, vesārajjesu pāramī.
Dhitivīriyavā homi, paggahītamano sadā; Kilesacchedanaṁ ñāṇaṁ, sukhumaṁ atulaṁ suciṁ; Sabbattha paṭilabhāmi, tassa nissandato ahaṁ.
1.8.5. Satthakānisaṁsa
Akakkase apharuse, sudhote satthake bahū; Pasannacitto datvāna, buddhe saṅghe tatheva ca.
Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama; Kalyāṇamittaṁ vīriyaṁ, khantiñca mettasatthakaṁ.
Kalyāṇamittaṁ → kalyāṇacittaṁ (bj, pts-vp-pli1)Taṇhāsallassa chinnattā, paññāsatthaṁ anuttaraṁ; Vajirena samaṁ ñāṇaṁ, tesaṁ nissandato labhe.
1.8.6. Sūciānisaṁsa
Sūciyo sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Na saṁsayo kaṅkhacchedo, abhirūpo ca bhogavā; Tikkhapañño sadā homi, saṁsaranto bhavābhave.
Gambhīraṁ nipuṇaṁ ṭhānaṁ, atthaṁ ñāṇena passayiṁ; Vajiraggasamaṁ ñāṇaṁ, hoti me tamaghātanaṁ.
1.8.7. Nakhacchedanānisaṁsa
Nakhacchedane sugate, datvā saṅghe gaṇuttame; Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Dāsidāse gavasse ca, bhatake nāṭake bahū;
Dāsidāse → dāsadāsī (sya1ed, sya2ed); dāsidāsa (mr) nāṭake → ārakkhake (bj); ārakkhe (pts-vp-pli1) Nhāpite bhattake sūde, sabbattheva labhāmahaṁ.
1.8.8. Vidhūpanatālavaṇṭānisaṁsa
Vidhūpane sugate datvā, tālavaṇṭe ca sobhane; Aṭṭhānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Sītaṁ uṇhaṁ na jānāmi, pariḷāho na vijjati; Darathaṁ nābhijānāmi, cittasantāpanaṁ mama.
Rāgaggi dosamohaggi, mānaggi diṭṭhiaggi ca; Sabbaggī nibbutā mayhaṁ, tassa nissandato mama.
1.8.9. Morahattha-cāmara
Morahatthe cāmariyo, datvā saṅghe gaṇuttame; Upasantakilesohaṁ, viharāmi anaṅgaṇo.
1.8.10. Parissāvana-dhammakara
Parissāvane sugate, datvā dhammakaruttame;
datvā dhammakaruttame → datvā sugate dhammakuttare (sya1ed, sya2ed, mr); datvā saṅghe gaṇuttame (pts-vp-pli1) Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.Sabbesaṁ samatikkamma, dibbaṁ āyuṁ labhāmahaṁ; Appasayho sadā homi, corapaccatthikehi vā.
Satthena vā visena vā, vihesampi na kubbate; Antarāmaraṇaṁ natthi, tesaṁ nissandato mama.
1.8.11. Teladhārānisaṁsa
Teladhāre sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Sucārurūpo subhaddo, susamuggatamānaso;
subhaddo → sugado (bj); sugoto (pts-vp-pli1); suvāco (?) Avikkhittamano homi, sabbārakkhehi rakkhito.
1.8.12. Sūcigharānisaṁsa
Sūcighare sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Cetosukhaṁ kāyasukhaṁ, iriyāpathajaṁ sukhaṁ; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṁ.
1.8.13. Aṁsabaddhānisaṁsa
Aṁsabaddhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Saddhamme gādhaṁ vindāmi, sarāmi dutiyaṁ bhavaṁ;
Saddhamme gādhaṁ → cetoñāṇañca (bj); saddhamme gāḷhaṁ (sya1ed, sya2ed) Sabbattha succhavī homi, tassa nissandato ahaṁ.
1.8.14. Kāyabandhanānisaṁsa
Kāyabandhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Chānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Samādhīsu na kampāmi, vasī homi samādhisu; Abhejjapariso homi, ādeyyavacano sadā.
Upaṭṭhitasati homi, tāso mayhaṁ na vijjati; Devaloke manusse vā, anubandhā ime guṇā.
1.8.15. Ādhārakānisaṁsa
Ādhārake jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcavaṇṇehi dāyādo, acalo homi kenaci.
Pañcavaṇṇehi dāyādo → pañcavaṇṇe bhayābhāvo (sya1ed, sya2ed)Ye keci me sutā dhammā, satiñāṇappabodhanā; Dhatā me na vinassanti, bhavanti suvinicchitā.
Dhatā → vatā (pts-vp-pli1); ṭhitā (mr)
1.8.16. Bhājanānisaṁsa
Bhājane paribhoge ca, datvā buddhe gaṇuttame; Tīṇānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Soṇṇamaye maṇimaye, athopi phalikāmaye; Lohitaṅgamaye ceva, labhāmi bhājane ahaṁ.
Bhariyā dāsadāsī ca, hatthissarathapattike;
dāsadāsī → sabbatthapi evameva Itthī patibbatā ceva, paribhogāni sabbadā.Vijjā mantapade ceva, vividhe āgame bahū; Sabbaṁ sippaṁ nisāmemi, paribhogāni sabbadā.
1.8.17. Thālakānisaṁsa
Thālake sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Soṇṇamaye maṇimaye, athopi phalikāmaye; Lohitaṅgamaye ceva, labhāmi thālake ahaṁ.
Asatthake phalamaye, atho pokkharapattake;
Asatthake → assatthake (bj, pts-vp-pli1); assaṭṭhake (sya1ed, sya2ed) Madhupānakasaṅkhe ca, labhāmi thālake ahaṁ.Vatte guṇe paṭipatti, ācārakiriyāsu ca; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṁ.
1.8.18. Bhesajjānisaṁsa
Bhesajjaṁ sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dasānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Āyuvā balavā dhīro, vaṇṇavā yasavā sukhī; Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā; Na me piyaviyogatthi, tassa nissandato mama.
1.8.19. Upāhanānisaṁsa
Upāhane jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Hatthiyānaṁ assayānaṁ, sivikā sandamānikā; Saṭṭhisatasahassāni, parivārenti maṁ sadā.
Maṇimayā tambamayā, soṇṇarajatapādukā;
tambamayā → kambalikā (bj, mr); maṇḍalakā (pts-vp-pli1) Nibbattanti paduddhāre, bhave saṁsarato mama.Niyāmaṁ sati dhāvanti, āguācārasodhanaṁ;
Niyāmaṁ sati dhāvanti → niyāmaṁ patidhāvanti (bj); niyamaṁ paṭidhāvantī (si); niyāmaṁ paṭidhāvanti (sya1ed, sya2ed); niyamaṁ paṭidhāvanti (pts-vp-pli1) āguācārasodhanaṁ → ācāraguṇasodhanaṁ (si, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1) Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṁ.
1.8.20. Pādukānisaṁsa
Pāduke sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Iddhipādukamāruyha, viharāmi yadicchakaṁ.
1.8.21. Udakapuñchanānisaṁsa
Udakapuñchanacoḷe, datvā buddhe gaṇuttame; Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Suvaṇṇavaṇṇo virajo, sappabhāso patāpavā; Siniddhaṁ hoti me gattaṁ, rajojallaṁ na limpati; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṁ.
1.8.22. Kattaradaṇḍānisaṁsa
Kattaradaṇḍe sugate, datvā saṅghe gaṇuttame; Chānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Puttā mayhaṁ bahū honti, tāso mayhaṁ na vijjati; Appasayho sadā homi, sabbārakkhehi rakkhito; Khalitampi na jānāmi, abhantaṁ mānasaṁ mama.
Khalitampi → khalitaṁ maṁ (si, mr); calitaṁ maṁ (pts-vp-pli1)
1.8.23. Osadhañjanānisaṁsa
Osadhaṁ añjanaṁ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Aṭṭhānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Visālanayano homi, setapīto ca lohito; Anāvilapasannakkho, sabbarogavivajjito.
Labhāmi dibbanayanaṁ, paññācakkhuṁ anuttaraṁ;
dibbanayanaṁ → dibbasayanaṁ (sya1ed, sya2ed) Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṁ.
1.8.24. Kuñcikānisaṁsa
Kuñcike sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dhammadvāravivaraṇaṁ, labhāmi ñāṇakuñcikaṁ.
1.8.25. Kuñcikāgharānisaṁsa
Kuñcikānaṁ ghare datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Dvānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama; Appakodho anāyāso, saṁsaranto bhave ahaṁ.
1.8.26. Āyogānisaṁsa
Āyoge sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Samādhīsu na kampāmi, vasī homi samādhisu; Abhejjapariso homi, ādeyyavacano sadā; Jāyati bhogasampatti, bhave saṁsarato mama.
1.8.27. Dhūmanettānisaṁsa
Dhūmanette jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Sati me ujukā hoti, susambandhā ca nhāravo; Labhāmi dibbanayanaṁ, tassa nissandato ahaṁ.
1.8.28. Dīpadhārānisaṁsa
Dīpadhāre jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
Dīpadhāre → dīpaṭṭhāne (bj); dīpadāne (sya1ed, sya2ed); dīpathāle (pts-vp-pli1); dīpaṭṭhāpe (mr) Tīṇānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.Jātimā aṅgasampanno, paññavā buddhasammato;
buddhasammato → buddhisammato (bj, mr) Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṁ.
1.8.29. Tumbaka-karaṇḍa
Tumbake ca karaṇḍe ca, datvā buddhe gaṇuttame; Dasānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Sugutto sukhasamaṅgī, mahāyaso tathāgati;
Sugutto → sadā gutto (bj, pts-vp-pli1); tadā gutto (sya1ed, sya2ed); saṅgutto (mr) Vipattivigato sukhumālo, sabbītiparivajjito.
Vipattivigato → vibhattigatto (sya1ed, sya2ed); bhattikato (pts-vp-pli1)Vipule ca guṇe lābhī, samāva calanā mama; Suvivajjitaubbego, tumbake ca karaṇḍake.
Labhāmi caturo vaṇṇe, hatthissaratanāni ca; Tāni me na vinassanti, tumbadāne idaṁ phalaṁ.
1.8.30. Malaharaṇānisaṁsa
Malaharaṇiyo datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame;
Malaharaṇiyo → añjananāḷiyo (bj); hatthalīlaṅgake (sya1ed, sya2ed); hatthī līlaṅgake (pts-vp-pli1); hatthalilaṅgate (mr) Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.Sabbalakkhaṇasampanno, āyupaññāsamāhito; Sabbāyāsavinimutto, kāyo me hoti sabbadā.
1.8.31. Pipphalānisaṁsa
Taṇudhāre sunisite, saṅghe datvāna pipphale; Kilesakantanaṁ ñāṇaṁ, labhāmi atulaṁ suciṁ.
1.8.32. Saṇḍāsānisaṁsa
Saṇḍāse sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Kilesabhañjanaṁ ñāṇaṁ, labhāmi atulaṁ suciṁ.
Kilesabhañjanaṁ → kilesaluñcanaṁ (bj, sya1ed, sya2ed, pts-vp-pli1)
1.8.33. Natthukānisaṁsa
Natthuke sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
Natthuke → thavike (?) Aṭṭhānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.Saddhaṁ sīlaṁ hiriñcāpi, atha ottappiyaṁ guṇaṁ; Sutaṁ cāgañca khantiñca, paññaṁ me aṭṭhamaṁ guṇaṁ.
1.8.34. Pīṭhakānisaṁsa
Pīṭhake sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Ucce kule pajāyāmi, mahābhogo bhavāmahaṁ; Sabbe maṁ apacāyanti, kitti abbhuggatā mama.
Kappasatasahassāni, pallaṅkā caturassakā; Parivārenti maṁ niccaṁ, saṁvibhāgarato ahaṁ.
1.8.35. Bhisiānisaṁsa
Bhisiyo sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Chānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Samasugattopacito, muduko cārudassano; Labhāmi ñāṇaparivāraṁ, bhisidānassidaṁ phalaṁ.
Tūlikā vikatikāyo, kaṭṭissā cittakā bahū;
kaṭṭissā → kaṭṭhissā (bj, pts-vp-pli1); kaṭissā (sya1ed, sya2ed); kuṭṭakā (mr) Varapotthake kambale ca, labhāmi vividhe ahaṁ.Pāvārike ca muduke, mudukājinaveṇiyo; Labhāmi vividhatthāre, bhisidānassidaṁ phalaṁ.
vividhatthāre → vividhaṭṭhāne (sya1ed, sya2ed, mr)Yato sarāmi attānaṁ, yato pattosmi viññutaṁ; Atuccho jhānamañcomhi, bhisidānassidaṁ phalaṁ.
1.8.36. Bibbohanānisaṁsa
Bibbohane jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Chānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Uṇṇike padumake ca, atho lohitacandane; Bibbohane upādhemi, uttamaṅgaṁ sadā mama.
Aṭṭhaṅgike maggavare, sāmaññe caturo phale; Tesu ñāṇaṁ uppādetvā, vihare niccakālikaṁ.
uppādetvā → upanetvā (bj); upānetvā (pts-vp-pli1) | ñāṇaṁ uppādetvā → ñāṇaṁ upadahitvāna (bj); ñāṇaṁ uppādayitvāna (pts-vp-pli1)Dāne dame saṁyame ca, appamaññāsu rūpisu; Tesu ñāṇaṁ uppādetvā, vihare sabbakālikaṁ.
uppādetvā → upanetvā (bj); upānetvā (pts-vp-pli1) | ñāṇaṁ uppādetvā → ñāṇaṁ upanetvā (bj); ñāṇamupānetvā (pts-vp-pli1)Vatte guṇe paṭipatti, ācārakiriyāsu ca; Tesu ñāṇaṁ uppādetvā, vihare sabbadā ahaṁ.
ñāṇaṁ uppādetvā → ñāṇaṁ upanetvā (bj); tesu ñānaṁ upānetvā (pts-vp-pli1)Caṅkame vā padhāne vā, vīriye bodhipakkhiye; Tesu ñāṇaṁ uppādetvā, viharāmi yadicchakaṁ.
Sīlaṁ samādhi paññā ca, vimutti ca anuttarā; Tesu ñāṇaṁ uppādetvā, viharāmi sukhaṁ ahaṁ.
1.8.37. Phalapīṭhānisaṁsa
Phalapīṭhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
Phalapīṭhe → palālapīṭhe (si, pts-vp-pli1) Dvānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.Soṇṇamaye maṇimaye, dantasāramaye bahū; Pallaṅkaseṭṭhe vindāmi, phalapīṭhassidaṁ phalaṁ.
1.8.38. Pādapīṭhānisaṁsa
Pādapīṭhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dvānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama; Labhāmi bahuke yāne, pādapīṭhassidaṁ phalaṁ.
Dāsī dāsā ca bhariyā, ye caññe anujīvino; Sammā paricarante maṁ, pādapīṭhassidaṁ phalaṁ.
1.8.39. Telabbhañjanānisaṁsa
Telaabbhañjane datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
Telaabbhañjane → telānabbhañjane (bj, pts-vp-pli1) Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.Abyādhitā rūpavatā, khippaṁ dhammanisantitā; Lābhitā annapānassa, āyupañcamakaṁ mama.
1.8.40. Sappitelānisaṁsa
Sappitelañca datvāna, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Thāmavā rūpasampanno, pahaṭṭhatanujo sadā; Abyādhi visado homi, sappitelassidaṁ phalaṁ.
1.8.41. Mukhasodhanakānisaṁsa
Mukhasodhanakaṁ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Pañcānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Visuddhakaṇṭho madhurassaro, kāsasāsavivajjito; Uppalagandho mukhato, upavāyati me sadā.
1.8.42. Dadhiānisaṁsa
Dadhiṁ datvāna sampannaṁ, buddhe saṅghe gaṇuttame; Bhuñjāmi amataṁ bhattaṁ, varaṁ kāyagatāsatiṁ.
bhattaṁ → vittaṁ (bj, mr); cittaṁ (pts-vp-pli1)
1.8.43. Madhuānisaṁsa
Vaṇṇagandharasopetaṁ, madhuṁ datvā jine gaṇe; Anūpamaṁ atuliyaṁ, pive muttirasaṁ ahaṁ.
1.8.44. Rasānisaṁsa
Yathābhūtaṁ rasaṁ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Caturo phale anubhomi, kammānucchavike mama.
1.8.45. Annapānānisaṁsa
Annaṁ pānañca datvāna, buddhe saṅghe gaṇuttame; Dasānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.
Āyuvā balavā dhīro, vaṇṇavā yasavā sukhī; Lābhī annassa pānassa, sūro paññāṇavā sadā; Ime guṇe paṭilabhe, saṁsaranto bhave ahaṁ.
1.8.46. Dhūpānisaṁsa
Dhūpaṁ datvāna sugate, saṅghe gaṇavaruttame;
Dhūpaṁ → dhūmaṁ (pts-vp-pli1, mr) Dasānisaṁse anubhomi, kammānucchavike mama.Sugandhadeho yasavā, sīghapañño ca kittimā; Tikkhapañño bhūripañño, hāsagambhīrapaññavā.
Vepullajavanapañño, saṁsaranto bhavābhave; Tasseva vāhasā dāni, patto santisukhaṁ sivaṁ.
1.9. Sādhāraṇānisaṁsa
Kilesā jhāpitā mayhaṁ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṁ chetvā, viharāmi anāsavo.
Svāgataṁ vata me āsi, mama buddhassa santike;
buddhassa santike → buddhaseṭṭhassa santike (?) Tisso vijjā anuppattā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ.Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
Itthaṁ sudaṁ āyasmā pilindavaccho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
